TSE Başkanı Hulusi Şentürk:

1963 İstanbul doğumlu olan Şentürk, 1987 yılında İstanbul Teknik Üniversitesinden İşletme Mühendisi olarak mezun oldu. 1996 yılına kadar ailesine ait mermer işletmesini yürüttü. 1996 yılından itibaren Pendik (İstanbul) Belediyesinde Başkan Danışmanlığı, Belediye Şirketleri Genel Müdürlükleri görevini 2004 yılına kadar yürüttü. 2005 yılında biri stratejik yönetim, diğeri piyasa araştırmaları alanında faaliyet gösteren iki ayrı şirketin kurucu ortağı ve yöneticisi oldu. Halen bu görevlerini yürüten Şentük-ün değişik alanlarda yayınlanmış on bir kitabı bulunmaktadır. Evli ve 3 çocuk babasıdır.

TSE-de, gerek enstitü hüviyeti gerekse hizmet anlayışı çerçevesinde ülke sanayisine daha uygun koşullarda hizmet verebilmeyi ve ülkemizin kalite altyapısını güçlendirerek uluslararası alanda rekabet güçlerini artırmayı amaç edinmiştir diyen TSE Başkanı Hulusi Şentürk, sorularımızı yanıtladı.

SUBCONTURKEY: Kalite yönetim sisteminin uygulanması kuruluşlara ne kazandırır?

Hulusi Şentürk:

• Sistem ile liderlik
• Sistem ile müşteri odaklı hizmet
• Hedefler ile uyumlu faaliyetler
• Proseslerde iyileşme
• Hataların azaltılması
• Sürekli gelişme=öğrenme

Avrupa kıyas çalışmaları şirketlerin %70-inden fazlasının kalite yönetiminin gelecekteki başarılarının önemli bir anahtarı olacağını düşünmekte olduğunu göstermektedir. Ancak, yönetim ilkeleri doğru anlaşılmaz ve bütün çalışanlar sürece dahil edilmez ise gerekli biçimde uygulanamaz. Çalışanların kabiliyetini şirketlerin organizasyonlarının yararına uygun şekilde kullanmanız gerekir. Eğitime, teknolojiye ve çalışanlarınıza yatırım yapmanız gerekir. Eğer kurumsal olarak yüksek kaliteye ve çok deneyimli, eğitimli çalışanların bulunduğu bir kuruluşa sahipseniz ürününüz, çıktınız da iyi olacaktır.

Bir kuruluş kalite sistemiyle var olur. Eğer sürekli gelişim gerçekten canlı tutulursa, sadece konuşmakla kalmayıp bunu yaşarsınız.

SUBCONTURKEY: Ülkemizde sistem belgelendirme faaliyetleri hangi yıllarda başlamıştır?

Hulusi Şentürk: Türkiye-de sistem belgelendirme sürecine baktığımızda başlangıç tarihi 1990-lı yıllardır ki, Enstitümüz ülkemizde bu hizmeti veren, öncülük eden ve sektöre deneyimli insan kaynağını sağlayan, öğreten, bilgilendiren lider bir kuruluştur.

SUBCONTURKEY: TSE öğreten, bilgilendiren, lider bir kuruluştur dediniz. TSE Sistem belgelendirme faaliyetlerine başlarken neleri amaçlamıştır?

Hulusi Şentürk: Öğretmek aynı zamanda diğerlerine daha iyi olabilmeleri ve yapmaları gerekeni gerçekleştirebilmeleri için yardım etmek demektir.

TSE-de, gerek enstitü hüviyeti gerekse hizmet anlayışı çerçevesinde ülke sanayisine daha uygun koşullarda hizmet verebilmeyi ve ülkemizin kalite altyapısını güçlendirerek uluslararası alanda rekabet güçlerini artırmayı amaç edinmiştir.

TSE, sistem belgelendirme faaliyetlerine, hiçbir ticari kaygı taşımadan, tamamıyla ülkemizdeki kalite alt yapısının tüm kurum ve kuruluşlarda güçlendirilmesini hedefleyerek başlamış, sanayicinin ve ticaret erbabının rekabet edebilir bir yapıya kavuşması amacıyla hareket etmiştir.

SUBCONTURKEY: TSE sistem belgelendirme faaliyetlerinde, hangi yönetim sistemlerinde belgelendirme hizmeti veriyor?

Hulusi Şentürk: Belgelendirme ve eğitim hizmetlerine devam ettiğimiz alanlar şunlardır;

- Kalite Yönetim Sistemi,
- Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi,
- Müşteri Memnuniyeti Yönetim Sistemi,
- Enerji Yönetim Sistemi,
- Gıda Güvenliği Yönetim Sistemi,
- İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi,
- Tıbbi Cihazlar Kalite Yönetim Sistemi,
- Çevre Yönetim Sistemi,
- FSSC 22000 Gıda Güvenliği Sistemi,
- TSEK 118 Ön Dökümlü Betonarme Yapı Elemanları Kalite Yönetim Sistemi.

Aynı zamanda TOBB Akreditasyon Denetimlerini de gerçekleştiriyoruz.

SUBCONTURKEY: TSE-nin sistem belgelendirme faaliyetlerinde akreditasyonu var mı?

Hulusi Şentürk: TSE, Sistem Belgelendirme faaliyetlerinde TÜRKAK-tan akredite olmuş bir belgelendirme kuruluşudur. Aynı zamanda TSE, 37 adet üye kuruluş vasıtasıyla dünya üzerinde toplam 150 ülkede 301.000 belge ile sistem belgelendirme alanında en prestijli belgelendirme kuruluşlarının üye olduğu Uluslararası Belgelendirme Ağı olan IQNET-in tam üyesidir.

SUBCONTURKEY: Size göre TSE-yi sistem belgelendirme faaliyetlerinde diğer belgelendirme kuruluşlarından farklı kılan nedir?

Hulusi Şentürk: Fark yaratmak daha iyi olmaktır; daha iyi olmak ise çok iyi bilgilendirilmiş olmaktır. Bu nedenle, TSE olarak tetkiklerde amacımız, sadece belgelendirme yapmak değil, aynı zamanda katma değer yaratmaktır. Tetkikçilerimizin sektörel bilgisi, standard bilgisi ve tetkik tecrübesi, kuşkusuz kalite standardlarının etkin uygulanmasının en önemli unsurlarındandır.

En Üst Düzey Akreditasyon, Kuruluşun Müşterilerinden Gelir

SUBCONTURKEY: Kalite yönetim sistemini uygulamak isteyen yöneticilere neler söylemek istersiniz?

Hulusi Şentürk: Kuruluşların üst yönetimleri kalite standardlarının etkin uygulanmasında çok önemli role sahiptirler. İster yasalar, ister müşteri zorlasın, isterse gönüllü olarak kuruluş kalite standardlarını uygulamaya karar versin; her şartta sistemin doğru kurulması ve uygulanması, kuruluş için en faydalı sonucun alınmasını sağlayacaktır.

Kalite standardlarının etkin uygulanmasının yüzlerce faydası sıralanabilir. Ancak şu unutulmamalıdır ki, kalite standardları; Müşteri Memnuniyeti, Önleyici Yaklaşım, Paydaşlık ve Sürekli iyileşmedir.

SUBCONTURKEY: Sizce kuruluşların belgelendirme gerekçeleri neler olmalıdır?

Hulusi Şentürk: Bir kuruluş belgelendirme olmaksızın da Yönetim Sistem Standardlarını uygulayabilir. Bağımsız bir denetimden sonra yönetim sistemini belgelendirip belgelendirmeme kararı, iş faaliyetlerine dayanan gerekçelerle alınır, örneğin müşterinin talebi veya kuruluşun faaliyet alanındaki mevzuatın bir gereği olabilir.

İnsanlar ISO 9001-i duyduklarında hemen akıllarına belgelendirme geliyor, ama aslında bu doğru değil. Bir yönetim sisteminin uygulanması başka bir şeydir, bunun belgelendirilmesi başka bir şey.

SUBCONTURKEY: Ãœlkemizde belgelendirme zorunlu deÄŸil. Peki neden kuruluÅŸlar belgelendirilmek istiyorlar?

Hulusi Åžentürk: AraÅŸtırmalar, belgelendirilmiÅŸ kuruluÅŸların daha baÅŸarılı olduÄŸunu gösteriyor,  (Kapasite artışı / daha yüksek performans, daha istikrarlı ekonomik durum) çoÄŸu kuruluÅŸ yönetim sistemlerini etkin bir ÅŸekilde uyguluyorlar. Daha sonra bu konuyla ilgili belgelendirilmek isteyip istemediklerine karar veriyorlar.

Bu karar belli nedenlerle tetiklenebiliyor. İş gereği olabilir, piyasa bunu gerektiriyor olabilir, müşteriler bunu istiyor olabilir.

SUBCONTURKEY: Yönetim sistemleri ve belgelendirme hangi amaçlarla kullanılır?

Hulusi Şentürk:
Riskleri yönetmek (kalite, diğer)
Gerekli şartları yerine getirmek (Müşteri, hissedarlar, yasal gerekler)
Gelişme sağlamak (proses verimi, proses performansı)
İletişim sağlamak (güvenilirlik ispatı, hissedarlar)

SUBCONTURKEY: Belgelendirilmiş kuruluşların diğerlerinden farkı nedir?

Hulusi Şentürk: Belgelendirilmiş kuruluşlar kendi iş sektörlerinde çok daha başarılı oluyorlar. Daha iyi performans sergileyebiliyorlar. Özellikle kriz dönemlerinde bu tarz kuruluşların çok daha istikrarlı bir ekonomik duruma sahip olabildiğini görebiliyoruz. Tabii ki iyi bir sisteminiz olursa, bu sizin işinizin de daha iyi hale gelmesine ve liderliğinizin sistem içerisinde artmasına yardımcı olur. Aynı zamanda müşteri sadakatini sağlarsınız. Kendi aktiviteleriniz asıl hedeflerinizle uyumlu hale gelir, süreçleriniz daha iyi hale gelir, hatalarınız azalmış olur ve bu şekilde sürekli bir gelişme içerisinde hiç bitmeyen bir öğrenme süreci de ortaya konmuş olur.

SUBCONTURKEY: Kalite yönetim sistemi belgelendirmesinde ülkemizde yaşanan sorunlar hakkında bilgi verebilir misiniz?

Hulusi Şentürk:
• Kalite Yönetim Sistemi belgelerine güvenin azalması,
• Kalite değil, belgelendirme üzerine odaklanılması,
• Belgelendirmenin ticari bir meta haline gelmesi,
• Belgelendirme kuruluşlarına olan güvenin kaybolması,
• Pazar içinde kuruluş imajının yükseltilmesi ve kuruluşun diğerlerinden ayırt edilmesinde karşılaşılan zorluklar, (oturmuş sisteme sahip kuruluşlar daha dinamik ve performans odaklı alternatifler arıyorlar)
• Küçük kuruluşlar belgelendirmeye zorlanıyorlar ve ucuz belgelendirme çözümleri arıyorlar - Tanınmamış ve düşük uzmanlığa sahip belgelendirme kuruluşları bu talebe zayıf belgelendirme hizmetleri ile karşılık veriyor.
• Belgelendirme kuruluşları arasında artan rekabet,
• Piyasada değerleri azaltan ve imajı bozan düşük uzmanlığa sahip belgelendirme kuruluşlarının faaliyet göstermesi,
• Fiyatların aşağı çekilmesi,
• Artan akreditasyon ücretleri,
• Uzman denetçi çalıştırmada karşılaşılan zorluklar,
• Daha yüzeysel denetlemeler,

Akreditasyon kötü belgelendirme kuruluşlarını ortadan kaldıramadı.

Yönetim sistemleri belgelendirmesinde bir güven azalması söz konusu. Özellikle belli pazar segmentlerinde bu daha sık görünüyor. Bazen ne yazık ki sadece belgelendirmeye odaklanılıyor, kaliteye değil. Sadece belge almış olmak için belge almaya çalışılıyor. Kimi zaman kuruluşlar aslında belge almaları gerekmiyorsa bile buna zorlanıyorlar. Uygun olmayabilirler, ama piyasa bunu gerektiriyor diye buna itiliyorlar. Bu şekilde belgelendirme bir varlık haline gelebiliyor. Özellikle küçük firmalar için, ISO 9001 büyük bir trend haline geliyor. Aynı zamanda belgelendirme kuruluşlarının müşterilerinde bir güven eksikliği ortaya çıkıyor. Bunun da pek çok sonucu ve beraberinde getirdiği zorluklar ortaya çıkıyor.

Belgelendirilmeye zorlanan firmalar ucuz belgelendirme arayışına giriyorlar. Burada piyasada bir talep olduğunda tanınmayan ve düşük yeterliliğe sahip olan belgelendirme kuruluşları sahaya giriyor ve bütün sistemlerin kalitesini ve güvenilirliliğini de kötü yönde etkiliyor. Buna dikkat etmemiz gerekli. Çünkü belgelendirme kuruluşları arasında bir rekabet mevcut. Rekabet, kötü bir şey değildir, ama bu rekabetin adil bir rekabet olması ve kurallarına göre uygulanması lazım. Sektördeki rekabet belgelendirme ücretleri üzerine odaklanmış durumda. Belgelendirme yapan kuruluşların yeterliliği pek dikkate alınmıyor. Piyasada düşük yeterliliğe sahip pek çok belgelendirme kuruluşu var. Bu da belgelendirmeyi bir fiyat savaşı haline getiriyor.

Bunun sonuçları olarak denetçiler uygun yeterliliklere sahip olmuyorlar, denetimler git gide daha yüzeysel hale geliyor ve insanların belgelendirmeye olan inancı azalmaya baÅŸlıyor. O nedenle bu alanda pek çok riske,  pek çok zorluÄŸa meydan okumak zorundayız.

En üst düzey akreditasyon, kuruluşun müşterilerinden gelir.

SUBCONTURKEY: Son olarak kalite standardlarını uygulayanlara vermek istediğiniz bir mesaj var mı?

Hulusi Şentürk: Mahatma Gandi der ki Etrafınızda görmek istediğiniz değişimin kendisi olun. Kalite uzmanları ya da iş liderleri olarak kendinizi müşterinin yerine koyarak düşünmeniz lazım. Her gün kuruluşunuz içinde dolaşırken müşterilerinize daha iyi hizmet verebilmek için ne yapabilirimi düşünmeniz lazım. Eğer bunu yaparsanız başkaları da sizi görür. Eğer yapmazsanız, kendinizi sürekli maliyeti nereden kısarım döngüsü içerisinde dibe doğru vururken bulursunuz ve bu, çok da bulunmak isteyeceğiniz bir konum olmaz.

Standardlar asgari düzeyde yapılması gerekenleri belirten dokümanlardır. En üst düzeyde olan kuruluşlar standardları alır, onu bir üst seviyeye çıkarırlar, yeni standardlar da böyle oluşur. Standardlar sizin için yeterli olmayabilir. Standardlar size sadece bir temel oluşturur. İşte o nedenle bu standardların da üstüne çıkıp ileri gitmeniz lazım.

Artık ülkemizde bütün sektörlerde; kalite için değişim, değişim için kalite diyerek, kaliteyi nasıl başarırız? Bunun adımlarını ortaya koymamız lazım.