Otomotiv ile ilgili değişik makalelerde sürekli altını çizdiğim bir husus var; ‘otomotiv ile ileriye yönelik hedefleri olan ülke ve firmalar Almanya’yı çok yakından takip etmelidir’ diye. Bunun gerekçesi de çok açık: Dünyada otomotiv ana ve yan sanayi yoğunluğu bu derece yüksek başka bir coğrafya bulmak mümkün değil. 2006 yılında bu coğrafyada üretilen 5,4 milyon adet otomobil sayısı 2007 yılında aşıldı ve rekor seviyelere doğru gitmektedir. Bu yoğunluk tesadüfi bir iş değil. Almanların en çok para kazandıkları, dış ticaret fazlası verdikleri sektörlerin başında otomotiv gelmektedir.

Bu yazıda, Alman otomotiv ana ve yan sanayiyi başarıya taşıyan bazı faktörler üzerinde duracağım. Bu faktörleri kısaca dört ana grupta toplamak mümkündür.

1. Inovasyon’da (yaratıcılık) Liderlik
2. Küresel Mevcudiyet
3. Gelenek ve Güven
4. İş Kültürü

1. Inovasyon’da Liderlik

• Ä°novasyon denince ilk akla gelen AR-GE konusundaki çalışmalardır.  Bu iÅŸe verilen önemi yatırım rakamları ile dile getirmek gerekiyorsa 16 milyar Avro’luk AR-GE yatırımlarının 1/3 otomotiv sektöründen gelmektedir. Yine bu alanda yapılan paten baÅŸvurularında ve kabul edilen patentlerde otomotiv sektörü listenin başında yer almaktadır. Hatta bu alanda Amerika ve Japonları geride bırakan bir performans izlenmektedir.

• İnavasyon süreklilik gerektirmektedir. Uzun sürede meyvesini teknik, ürün ve proseslerde yüksek know-how olarak göstermektedir.
 
• Yüksek kalite standartları; yüksek know-how ile elde edilen, yanlışa meydan vermeyen bir proses ve bunun doğal sonucu olarak fonksiyonel, kaliteli, optimum fiyatta ürünün oluşmasına hizmet eder.
 
• Tasvir, tasarım ve geliştirme proseslerine erken entegre olmaları ile de rekabette bir adım önde mücadele yürütmelerine olanak sağlamaktadır. Özellikle proseslere erken dahil olmak için belli yeteneklere sahip olunması gerektiğini ayrıca belirtmeye gerek yoktur sanırım.

• Küresel rekabete her daim hazır olmak için sürekli fiyat optimizasyonu bu firmaların ana görevlerinden biridir.

• Tüm marka segmentlerinde hep en yukarı pozisyonlarda kendilerini konumlandırmaktadırlar, böylece her segmentte sürekli Alman araçlarının egemenliğine tanık olmaktayız.

2. Küresel Mevcudiyet

• Ana sanayileri küresel aktivitelerine yan sanayilerini de dahil etmektedirler. Aynı şekilde yan sanayi firmalarının da OEM’lerin stratejisine destek verdiklerini izlemekteyiz.

• Küresel çapta varlık gösterilmektedir. Şu an dünyanın 2000 noktasında Almanların ya üretim ünitesi ya da lisans anlaşmaları ile varlık gösterdiği bilinmektedir.

• Faaliyet sürdürülen pazarlarda pazarın ihtiyaçlarına en uygun ürün dağılımı sunmaları başarılarının bir göstergesidir.

• GeçmiÅŸ endüstriyel tecrübe ve pazarlarda yaratılan  ‘Made in Germany’ hala bir kalitenin ve imajın adıdır.

• Yan sanayi firmaları ana sanayiden edindikleri tecrübeler ve destek sayesinde küresel alanda yeni müşteriler bulmak ve irtibat geliştirmekte hiç zorlanmamaktadırlar.

3. Gelenek ve Güven

• Alman firmaları denince ilk akla gelen özelliklerden başlıcası, köklü bir işletme yapısına sahip olmalarıdır. Çoğunlukla orta ölçek firmalardan oluşan yan sanayi firmalarının kuruluş tarihi neredeyse endüstri tarihi ile özdeştir. 1800’lü yıllarda kurulmuş ve hala aktif iş yaşamında olan firma sayısı oldukça fazladır. Firmaların bu tarihsel gelenek yapısı oldukça güçlü ve bu anlamda da müşterilere güven vermektedir.

• Yine bu özelliklerinin bir yansıması olarak  Müşteri-Tedarikçi –İliÅŸkisi uzun vadeli perspektiften kurulmakta ve bunun gereÄŸi olarak verilen sözlere, yapılan anlaÅŸmalara sadık kalınmaktadır.

• Müşteri ve ürün ile tanınma Alman firmalarında had safhadadır. Alman firmalarının kısa vadeli dönemde müşteri değiştirdikleri veya ürün yelpazesini değiştirdikleri nadir izlenen bir durumdur.

• Firmalardaki personel politikası da dikkat çekicidir. Personel politikalarında süreklilik göze çarpmaktadır. Personel bilgi birikimi ve deneyimlerinden azami ölçüde yararlanılması bilinir. Personelin işyerine bağımlılığı da Alman firmalarında yüksek noktadır. (Türkiye’de orta ölçek firmalarda bir yönetici en fazla 3 sene çalışmaktadır veya çalıştırılmaktadır. Ya daha sonra kendi firmasını kurar ya da rakip başka firmaya geçer. Bu da firmaların sağlıklı gelişmelerinde önemli engel teşkil eder.)

• Tüm küresel aktivitelere ve çeşitliliğe rağmen Almanya’yı faaliyet merkezi olarak tutarlar ve işleri buradan yönlendirirler. Ülkeye bağımlılık esastır.

• Müşteri ilişkilerinde karar mercilerine ve mekanizmalarına yakın olmaya özen gösterirler ve bu onların başarılı olmaları sağlar.

4. İş Kültürü

• Birbirlerine benzer, yakın iş kültürü ile beslenen firmalar arasında partner düzeyinde işbirlikleri daha kolay olmaktadır ve bunlardan yan sanayi firmaları optimum fayda sağlamaktadır.

• Sorunların tespiti ve bunların çözümünde şeffaflık ve partner ilişkisinin verdiği güven doğrultusunda hareket yeteneğine sahiptirler.

• Partnerlik ilişkisi hiyerarşinin oluşmasını engellemektedir

• Sorunların çözümünde hızlı reaksiyon gösterirler.

Özetle dört başlıkta topladığımız bu özelliklerinden dolayı Alman Otomotiv Ana ve Yan sanayi firmaları inovasyon, kalite ve fiyatta liderliği başkalarına kaptırmamaktadırlar.

Almanya ile çok yakın ilişkilerde bulunan Türk firmalarının bu özelliklerden yeterince faydalanmalarını sağlayacak işbirlikleri daha fazla geliştirilmelidir. Ne de olsa Türkiye’nin endüstriyel normlarında Alman etkisi fazladır. Bu etkiyi endüstriyel kültür ve zihniyette yeniden formüle edebilecek firmalar gelecekte daha kazançlı çıkacaklardır.