SUBCONTURKEY: Öncelikle sizi tanıyabilir miyiz?

Zeynep Erkunt Armağan: Sanayici bir babanın evladıyım. Kendimi bildim bileli sanayinin ve problemlerinin içinde oldum. 1978 yılında Ankara kolejinden, 1982 yılında Hacettepe Üniversitesi İktisat Bölümünden mezun oldum. Çalışma hayatına 1982 yılında Erkunt Sanayi A.Ş. Döküm ve Makine Fabrikaları-nda başladım. İlk önce bilgi işlem müdürlüğü daha sonra satış müdürlüğü ve son olarak da Mali İşlerden Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı olarak görev yaptım. Yaptığım her işi çok severek yaptım. Mali İşler Genel Müdür Yardımcılığı görevini sürdürürken 2003 yılında Erkunt Traktör fabrikasının kuruluşunda yer aldım. Şirketin kurulmasını takiben bir dönem yarı zamanlı olarak her iki şirkette de Mali İşlerin sorumluluğunu üstlendim. 2006 yılından beri de Erkunt Traktör Sanayii A.Ş.-nin Genel Müdürü ve Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı olarak görev yapıyorum. Evliyim ve 2 çocuk annesiyim.

SUBCONTURKEY: Erkunt Traktör-ün kurumsal kimliği ve tarihçesi hakkında bilgi verir misiniz?

Zeynep Erkunt Armağan: Erkunt Traktör sektörün en genç firması.  Henüz 8 yaşında. 7 yıldır da üretim yapıyor. Erkunt Traktör-ü kurarken bugünlerde gündeme sık sık gelen yerli tasarım otomobil üretmek gibi, biz de yerli tasarım traktör üretmek heyecanı ile yola çıktık.
 
Arkamıza aldığımız 58 yıllık döküm tecrübesiyle, 2000 yılında traktör imalatı konusunda araştırma ve tasarım çalışmalarına başladık, 2003 yılında tamamen yerli sermaye ile Erkunt Traktör Sanayii A.Ş.-yi kurduk ve 1 yıl gibi kısa süre içerisinde prototip çalışmaların ve tüm üretim izinlerinin tamamlanmasının ardından 2004 yılında Erkunt Traktör-ü çiftçilerle buluşturduk. Üretime başlarken, sahaya çıkıp çiftçilerimizi dinledik. En çok hangi konularda sıkıntı yaşıyorlar, problemleri neler, traktörlerinden ne bekliyorlar hepsini not aldık ve bu başlıklardan yola çıkarak tasarımlarımızı yaptık.

İzlediğimiz bu yol sayesinde bugün piyasadaki diğer traktör üreticilerinden en büyük farkımız, Türkiye-nin iklim ve toprak yapısıyla uyumlu çiftçinin ihtiyaçlarına göre çok az mazot tüketen, yüksek performanslı traktörler üretiyor olmamız oldu.

Ankara Sincan Organize Sanayi bölgesinde 32.000 m2 üzerinde kurulu fabrikamızda çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Yıllık üretim kapasitemiz 13.500 traktör, kapasitemizi artırma çalışmalarımız devam ediyor.

Erkunt Traktör Aynı Zamanda Dünyanın Önemli Traktör Üreticilerine de Hidrolik Kaldırıcı Üretiyor

SUBCONTURKEY: Erkunt Traktör fabrikasında üretilen modeller/ürünler hangileri ve şu andaki üretim adetleriniz hakkında bilgi verir misiniz?

Zeynep Erkunt Armağan: Fabrikamızda traktör üretiminin yanı sıra, hem kendi ürünlerimiz, hem de dünyadaki diğer önemli traktör üreticileri için hidrolik kaldırıcı üretiyoruz. Transmisyon ihracatına başlamak üzereyiz.

Ürün gamımızda 42 farklı model bulunuyor. Çok yakında piyasaya çıkacak 4 farklı modelimiz daha var. Çiftçimize, tarla sürümü için üretilen modeller dışında, meyve bahçeleri  ve yumrulu bitki tarımı için özel olarak tasarlanan modeller de sunuyoruz. Değişen koşulları gözlüyor ve ürünlerimizi bu doğrultuda sürekli yeniliyor,  148 satış noktamız ve 265 yetkili servisimiz ile Türkiye genelinde hizmet veriyoruz.

Yan Sanayimizin Üretim Kapasitesini Hızla Artırması Gerekiyor

2011 yılında 6.000 adet üretim yapmış olacağız. Bu sene hızla büyüyen pazarın hızına ne yazık ki yan sanayimiz ayak uyduramadı. Nisan-Mayıs aylarında başlayan bekleme listesi Ağustos ayında 5.000 adetlere kadar ulaşmıştı. Bu bekleyen siparişleri karşılamaya bizim kapasitemiz elverse de, ne yazık ki yan sanayimizin kapasitesi kısıtlı kaldığı için yetişemedik. Bugün itibarı ile dahi 2.300 adet bekleme listesi ile çalışıyoruz. Yani aslında bu yılı 10-11.000 üretim ve satış ile kapatabilme fırsatımız varken, bunu değerlendiremedik.

SUBCONTURKEY: Ar-Ge ve Ür-Ge çalışmalarınız hakkında bilgi verir misiniz?

Zeynep Erkunt Armağan: Bizim için, hem Araştırma Geliştirme, hem de Ürün Geliştirme bölümleri çok önemli. Lisanla üretim yapmıyoruz, dolayısıyla Ar-Ge ve Ür-Ge gruplarımızın çok güçlü olması gerekiyor. Bizim ekibimiz çok genç bir ekip olmasına rağmen müthiş yaratıcılar ve büyük bir aşkla çalışıyorlar. Başarılarımız onların eseri, onlar da bunu biliyorlar.

Bizim, ürün gamımızı tamamladık dememiz mümkün değil. Biraz önce de belirttiğim gibi tüm traktörlerimizin tasarımı bize ait. Dolayısı ile sürekli çalışmak, yenilenmek ve gelişmek lazım. Bunun için de Ar-Ge, Ür-Ge ekiplerimizi büyütmeye, eğitmeye ve geliştirmeye devam ediyoruz. Tabii ekibin yanı sıra, ürün geliştirmeye yapılan yatırım da büyük. Bugüne kadar Ar-Ge ve  Ür-Ge çalışmalarına yaklaşık 10 milyon TL yatırım yaptık.

SUBCONTURKEY: İhracat faaliyetleriniz hakkında bilgi verir misiniz?

Zeynep Erkunt Armağan: İç piyasaya 2004 yılında sürdüğümüz traktörlerimizi, üç yıl gibi kısa bir süre içinde ArmaTrac ismiyle dünyaya tanıttık. Tüm traktörlerimizi AB ülkeleri ve Amerika-da satabilmek için tüm modellerimizin Avrupa Birliği Homologasyon Belgelerini tamamladık. İlk ihracatımızı 2007 yılı Mart ayında Bulgaristan-a yaptık. Traktörlerimiz yüksek performansları sayesinde kısa sürede dünya çiftçisinin gönlünü fethetmeyi başardı ve dünya çapında birçok distribütörlük anlaşması yaptık.  Bu yıl itibariyle 25 ülkeye ihracat yapıyoruz. Katıldığımız yurt dışı fuarlarda, yıllardır Türkiye-den bir traktör markası görmeye alışmamış dünya çiftçisi, özellikle ArmaTrac-ın standını arayıp, yeni ürünlerimizi incelemek için bizimle temasa geçiyor.  Tüm bunlar Türkiye adına önemli bir başarı elde etmiş ve beklediğimiz sonuçların çok ötesine geçmiş olduğumuzun göstergesi.

Erkunt Traktör, 200-e Yakın Tedarikçiyle Çalışıyor

SUBCONTURKEY: Uzun vadede tarım makineleri sektöründe dengelerin değişimini nasıl öngörüyorsunuz?

Zeynep Erkunt Armağan: İzin verirseniz, tarım makineleri değil de traktör sektörü adına cevap vereyim bu sorunuza;  Tarım sektörü Türkiye-nin bel kemiğidir ve ekonomik büyümeye devamlı ve sabit katkı yapan en önemli sektördür. Bugün sektörde yaklaşık 27 farklı markanın kendilerine pazar payı oluşturabilmek için rekabet halinde olduğunu düşünürsek Türkiye-nin traktör üreticileri için önemli ve büyük bir pazar olduğunu söyleyebiliriz. Tarım sektörü ile ilgili yaşanan sıkıntılar ve hızlı toprak bölünmelerine rağmen hala tarımsal ürün açısından kendi nüfusunu besleyen sayılı ülkelerden birisi olmaya devam ediyoruz.
 
Bugün tarım sektöründen; insanların gıda ihtiyacını karşılaması, ulusal gelire ve dış ticarete katkı sağlaması, tarıma dayalı sanayi sektörüne hammadde üretmesi, işgücüne katkı sağlaması bekleniyor. Bu görevler göz önüne alındığında tarımın, bir ülke için ne kadar önemli ve stratejik bir sektör olduğu daha iyi anlaşılıyor. Tarım sektörü yönünden geleceği irdelediğimizde, üretimin çeşitlendirilmesi, verimliliğin artırılması, pazarlama kanallarının oluşturulması, iç ve dış ticarette rekabet gücünün artırılması, çiftçimizin refah düzeyinin yükseltilmesi, tarıma dayalı sanayinin geliştirilmesi ve kurumlar arası koordinasyonun artırılması gerektiği görülmektedir. Hükümetimizin, uzun vadede tarımsal ekonomik büyüklük dikkate alındığında, dünyadaki ilk 5 ülke içinde olmak gibi bir hedefi var.  Bu hedef doğrultusunda çalıştığımıza  göre  uzun vadede tarım sektöründe, nüfusunu yeterli, kaliteli ve güvenilir gıda ile besleyen, tarım ürünlerinde ihracatçı durumunu daha da geliştirmiş, rekabet gücünü artırmış, ürettiğiyle ve insan gücüyle dünyada ve bölgede söz sahibi konumda bir ülke olacağımızı düşünüyorum.  Hele bir de miras hukuku değişirse,  birleşerek büyüyen tarım arazileri ve gelişen tarım politikaları ile traktör sektörünün de haliyle tarım sektörüne paralel büyümesini bekliyoruz. 
 
SUBCONTURKEY: Sektörel anlamda Türkiye-yi nasıl bir değişim bekliyor?

Zeynep Erkunt Armağan: Tarım sektörü gerek tabiat şartları, gerekse hükümetin desteği ile güzel bir yıl yaşadı. Özellikle seçim öncesinde kredi faizlerine verilen büyük destek, maddi imkânı elveren çiftçiyi traktörünü ve ekipmanını yenilemeye teşvik etti. Tarım sektöründeki mekanizasyonda bu yıl önemli bir gençleşme yaşandı. Birçok ürün de çoğunlukla çiftçimizi memnun edecek bir değerden alıcı bulma fırsatını yakaladı.

Ama malumunuz, tarım sektörü yapı itibariyle her türlü doğal, siyasi ve ekonomik değişiklikten çabuk etkileniyor. Gelecek yıl tarım sektörünün bu seneki kadar verimli bir yıl olacağını öngörmekle beraber, çiftçilere verilen kredi faizlerindeki değişiklikler ve doğrudan destekleme fiyatlarındaki muhtemel değişiklikler nedeni ile traktör ve tarım ekipmanları sektörlerinin, 2011 kadar iyi bir yıl geçirmeyeceğini öngörebiliriz. 

SUBCONTURKEY: Sanayicilerimize ve tedarikçilerimize vermek istediğiniz başka mesajlar  var mı?

Zeynep Erkunt Armağan: Biz bu sene tedarikçilerimiz açısından zor bir yıl geçirdik. Pek çoğu 2009 krizinde çok radikal küçüldükleri için, 2010 ve 2011 yıllarında büyümekte zorluk çektiler. Yatırım yapmak istemediler, ya da büyük yatırımlara girmek istemediler. Elbette gönül isterdi ki, tedarikçilerimiz de büyüme fırsatlarını daha önceden görebilmiş ve değerlendirebilmiş olsunlar ve hep beraber büyüyebilelim. İnşallah gelecek senelerde bunları hep beraber başaracağız.

Bunun dışında tedarikçilerimizin sürdürebilir bir kalite anlayışı ile çalışmalarını çok önemsiyorum. Ama ne yazık ki bu konuda daha kat edilecek çok yolları olduğunu görüyorum. Tabii, bunu tüm tedarikçilerimiz için söylemek istemem. Çalışmaya başladığımızdan beri 1 gün kalite problemi yaşamadığımız tedarikçilerimiz elbette var ama ne yazık ki sayıları çok fazla değil.

Son olarak da, sattıkları ürünü bize (ana sanayiye) değil, nihai kullanıcıya sattıklarını unutan ya da önemsemeyen tedarikçilerimizin olduğunu görmek de beni üzüyor ve Türkiye-deki yan sanayinin henüz Avrupa-daki meslektaşları kadar profesyonelleşemediğini gösteriyor. Bunu neden özellikle belirtmek ihtiyacı duyduğumu şöyle bir örnekle açıklayayım: Traktörün üzerinde problem çıkaran bir parçanın geri alınması için harcanan servis, yol ve kargo giderlerini ödememek için çok çaba sarf eden yan sanayilerimiz var. Sadece parçayı sağlamı ile değiştirerek, sorumluluğunu yerine getirdiğini düşünebiliyor. Oysa söz konusu parçayı değiştirmek için yapılan tüm masraflar, aslında bu kalitesizliğin devamı niteliğinde maliyetlerdir. İşte biz bu anlayıştaki tedarikçilerimizle uzun dönemde çalışamıyoruz. Çünkü profesyonel olmadıklarını anlıyoruz.

Erkunt Traktör, 200-e Yakın Tedarikçiyle çalışıyor

SUBCONTURKEY: Deniz Çakır Kimdir?

Deniz Çakır: 1975 yılında Ankara-da doğdum. 1999 yılında Hacettepe Üniversitesi Gıda Mühendisliğinden mezun oldum. Öğrenim hayatımın hemen ardından vatani görevimi tamamladım ve   M.A.N.  Türkiye A.Ş.-de çalışmaya başladım. 2002-2008 yılları arasında Man Türkiye  A.Ş.-de  lojistik yöneticisi olarak görev yaptım. 2008 yılında Erkunt ailesine katıldım. 3 yıldır Lojistik ve Stratejik Satınalma Müdürü olarak görev yapıyorum. Evliyim ve 2 çocuk babasıyım.

SUBCONTURKEY: Üretime ilişkin satın almalarınızı nerelerden/hangi şehirlerden karşılıyorsunuz?

Deniz Çakır: Üretim için gerekli parçaların; %80-inini yurt içinden, %20-sini ise yurt dışından temin ediyoruz.

Yurt içi alımlarımızın büyük bir çoğunluğunu Ankara, İstanbul, Bursa ve İzmir-deki tedarikçilerimizden temin ediyoruz. Bu illerin dışında Sakarya, Kocaeli, Konya, Balıkesir, Eskişehir, Tekirdağ, Hatay, Kütahya ve Aydın-da da malzeme alımı yaptığımız tedarikçilerimiz de mevcut.

SUBCONTURKEY: Yan sanayileriniz ve tedarikçilerinizden 2011 yılında hangi kalemlerde ne tür alımlar gerçekleştirdiniz? Toplam alım miktarınız ne kadar oldu?

Deniz Çakır: Yan sanayilerimizden özellikle üretime ilişkin farklı kalemlerde alımlar yapıyoruz. Bunların bir kısmını doğrudan üretim için gerekli olan; motor, şanzıman, döküm parçaları, talaşlı imalat parçaları, lastik ve plastik parçalar, kabin, sac konstrüksiyon parçaları ve bazı komple ürünler oluştururken, bir kısmını ise doğrudan üretime dahil olmayan ürünler oluşturuyor. 2011 yılı Ekim ayı sonu itibariyle 188.000.000 TL tutarında bir satın alma cirosuna ulaştık.

SUBCONTURKEY: 2012 yılında satın almanızda bir artış olacak mı? Yeni yatırımlar ve modeller var mı?

Deniz Çakır: 2012 yılının pazarda yaşanması beklenen muhtemel %40 -lık daralmaya rağmen, biz  2012 hedeflerimizi 2011 yılı ile aynı tuttuk. 2012 yılında da, 2011 yılında olduğu gibi  6.000 adet traktör üretmeyi hedefledik. Bu nedenle önümüzdeki yılda aynı tempoda alım yapmaya devam etmeyi planlıyoruz. Ar-Ge ve Ür-Ge gruplarımız hız kesmeden çalışmaya devam ediyorlar. 2012 yılı içinde piyasa sürmeyi planladığımız farklı modeller üzerinde çalışıyoruz.

Kaliteye Önem Veren Tedarikçilerle Her Zaman Görüşürüz

SUBCONTURKEY: Üretim sürecinde kaç  yan sanayiyle / tedarikçiyle çalışıyorsunuz? Bunların yerli ve yabancı olmak üzere  sayıları nedir?

Deniz Çakır: Bugün 164-ü yerli yan sanayi olmak üzere, toplam 189 yan sanayimiz bulunuyor. Her ne kadar traktör imalat sanayi tarafından zorunlu tutulan bir sistem olmasa da kaliteye verdiğimiz önem gereği, biz ISO 16949 kalite belgesine sahip firmalar ile çalışmayı arzu ediyoruz. Bu nedenle mevcut yan sanayimiz dışında, kalite sistemini oluşturan ve geliştiren yan sanayilerle de görüşmelerimiz de devam ediyor.

Tedarikçilerimiz İle Düzenli Olarak Tedarikçi Günü Toplantıları Düzenliyoruz

SUBCONTURKEY: Satın alımlarınızı tek bir merkezden mi  gerçekleştiriyorsunuz? Yerli parça kullanma oranınız hakkında bilgi verir misiniz?

Deniz Çakır: Satın almalarımızın çoğunu yerli yan sanayilerden ve tek bir merkezden gerçekleştiriyoruz. Yerli parça kullanım oranımız %80 ve bu oranın cirodaki oranı da %56. Bu oranı artırmak için yerlileştirme çalışmalarına devam ediyoruz.
 
SUBCONTURKEY: Erkunt Traktör-ün satın alma süreçlerinde yan sanayilerinden en büyük beklentisi / kriterleri nelerdir? Satın alma süreçlerinizi nasıl yürütüyorsunuz?

Deniz Çakır: Tedarikçilerimizi seçerken en önemli kriterimiz ve beklentimiz sürdürülebilir kalite anlayışı. Çünkü maalesef tedarikçilerin tek tedarikçi olduklarını anladıklarında uyguladıkları yanlış fiyat politikaları ve sürdürülebilir kılamadıkları dengesiz kalite standartları bizi hayal kırıklığına uğratıyor. Bir ay boyunca hiçbir kalite sorunu olmadan temin ettiğimiz parçaları, takip eden ay devamlı iade etmek zorunda kalabiliyoruz. Tahmin edersiniz ki, bu durum ana sanayinin üretimini ciddi ölçüde aksatabiliyor. Ancak yanlış anlaşılmasını istemem, piyasadaki tüm tedarikçiler böyle demek istemiyorum ama epey sıkıntılı çalışılanlar olduğu da bir gerçek.

SUBCONTURKEY: Yerli tedarikçilerin / yan sanayicilerin uzun vadede ve global pazarda geleceğini nasıl görüyorsunuz?

Deniz Çakır: Öncelikle Türk otomotiv yan sanayi şirketlerinin özverili, işinin ehli ve kaliteli şirketler olduklarını söyleyebiliriz, krizlere karşı dayanıklılar. Bu yüzden de yaşanan global krizi yurt dışı meslektaşlarına göre çok daha çabuk atlatabildiler ve kazandıkları parayı tekrar işlerine harcamayı ilke edindikleri stratejileri sayesinde gelişimlerini de sürdürebildiler.

Büyük ölçekli ve montaj ağırlıklı OEM-lere her türlü desteği vermek üzere yapılandığı ve yatırımlarını bu doğrultuda gerçekleştirdiği için Türk otomotiv yan sanayisi, kalite, maliyet ve lojistik konularında tüm dünyadaki rakipleri ile baş edebilecek durumda. Üstelik büyük bir özveriyle üretimine devam eden yerli yan sanayilerimiz yurt dışı ana sanayiler tarafından da son dönemlerde daha çok tercih edilir hale geldi.

Eminim ki, yerli tedarikçiler son yıllarda ana sanayiler ile çalışarak kazandıkları rekabetçi yapıları sayesinde, yakın gelecekte dünya çapında yan sanayi markaları çıkaracaklardır.

SUBCONTURKEY: Yerli veya yabancı tedarikçilerinizle/sanayilerinizle yaşadığınız en büyük sıkıntı nedir? Kalite, lojistik, fiyat unsurları vb. açıdan değerlendirir misiniz?

Deniz Çakır: Yerli ve yabancı tedarikçi yapıları birbirlerinden ayrı değerlendirilmeyi gerektirecek farklılıklar gösterebiliyor.

Yerli tedarikçilerin avantajlarına esnek çalışma kapasitesi, iyileştirilmeye açık maliyet yapısı ve sonuç odaklılık gibi örnekler verilebilir iken, dezavantajlarına ise spesifik ürünlerde ithal ikamelerin hala oluşturulamamış olması, yenilik ve çeşit anlamında Ar-Ge çalışmalarında düşüklükler olması gibi örnekler verilebilir. Ürün bazında alındığında ise kalite, lojistik ve fiyat açısından yerli tedarikçilerin arayı oldukça açtığını söyleyebiliriz.

Yabancı tedarikçilere bakacak olursak,  profesyonel çalışma prensipleri ve sürdürülebilir kaliteleri en büyük avantajları olurken, lojistik ve fiyat uygulamalarının maalesef dezavantajları olduğunu görüyoruz. Şirketçe, mümkün olduğunca yurt içi tedarikçilerle çalışmayı arzu ediyoruz. Bu yüzden de, yurt dışındaki firmaların ürettiği kalitede ürünü eğer yurt içinde bulabildiğimizi düşünüyorsak onları tercih etmekte asla tereddüt etmiyoruz.  Yerli tedarikçilerimizin motor, transmisyon gibi katma değeri yüksek alanlarda yüksek fiyat ve kalite beklentilerini karşılamalarını bekliyoruz.

SUBCONTURKEY: Yan sanayilerinizle ortak yürüttüğünüz seminer ve eğitim çalışmaları var mı?

Deniz Çakır: Tedarikçilerimiz ile düzenli olarak tedarikçi günü toplantıları düzenliyoruz. Hem bölüm, hem de şirket olarak sürdürebilir gelişme ve etkin sorun çözümü için sıkıntıların daima karşılıklı iletişim ile çözülebileceğine inanıyoruz. Ayrıca ürün geliştirme dahil birçok konuda tedarikçilerimiz ile ortak çalışmalar da yürütmekte ve karşılıklı eğitimler ile bu çalışmaları kuvvetlendirmekteyiz.