1971 yılında kurulan ve kısa zamanda gelişerek Türk alüminyum sanayi sektörün tek güçlü sözcüsü durumuna gelen TALSADa, 1989 yılında T.C. Bakanlar Kurulu kararı ile unvanında TÜRKİYE kelimesini kullanma hakkı verildi.

4 Mayıs 2001 tarihinden itibaren TALSAD-Türkiye Alüminyum Sanayicileri Derneği Yönetim Kurulu Başkanlığını yürüten Ali Kibar ile alüminyum sektörünün gelişimi ve dernek çalışmaları hakkında şu bilgileri aldık.

SUBCONTURKEY: Türkiye Alüminyum Sanayicileri Derneğinin tarihçesini kısaca anlatır mısınız? TALSAD olarak çalışmalarınızdan bahseder misiniz?

Ali Kibar: TALSAD, 1971 yılında kurulmuş ve kısa zamanda gelişerek Türk alüminyum sanayi sektörünün de tek sözcüsü durumuna gelmiştir. 1989 yılında T.C. Bakanlar Kurulu kararı ile unvanında TÜRKiYE kelimesi kullanma hakkı verilerek, Derneğimize sektörümüzü yurtiçinde ve yurt dışında birinci derecede temsil etme onur ve yetkisi verilmiştir. Derneğimiz, yurtdışı temsil yetkisinin hemen arkasından 1990 yılında başlatılan çalışmalar sonucunda 1992 yılında Avrupa Alüminyum Birliğine asil üye olarak kabul edilmiş ve Avrupa ya adım atan sektör temsilcisi sivil toplum kuruluşu olarak diğer sektörlere de örnek teşkil etmiştir.

Bugün TALSADın çatısı altında 88 üyesi bulunmaktadır. Zaman zaman ülkemiz ekonomisinin geçirdiği sıkıntılara da bağlı olarak üye sayımızda küçük değişiklikler olmuşsa da TALSAD gücünden hiç bir şey kaybetmemiş,  yurt içinde ve yurt dışında alüminyum sektörümüzün tek güçlü temsilcisi olarak faaliyetlerine devam etmiştir. Günümüzde üye firmalarımız büyüklükleriyle Türkiye alüminyum sektörü pazarının neredeyse %75 ini temsil etmektedirler.

2004 yılı öncesinde üniversite–sanayi işbirliğini sağlamak ve bu yol ile sektörümüzün gelişimine yardımcı olmak amacıyla üniversitelerimiz ile bir dizi temaslar yapılarak geleceğin mühendis ve mimarlarına seminerler verilmiş ve fabrika gezileri düzenlenmiştir. Eğitim, sempozyum hazırlığı gibi konularda yapılan toplantılarımıza katılan üniversite mensuplarından üç akademisyenin 2004 yılı Genel Kurulumuzda Derneğimizin fahri üyesi olmaları kararlaştırılmıştır. 2007 yılından itibaren de ilgili üniversitelerimizdeki öğretim görevlilerimiz ve öğrencilerimizle paylaşımlarımızı düzenli olarak organize etmeye başladığımız Alüminyum Sempozyumları ile arttırmaya devam ettik.

TALSADın daha güçlü bir kurumsal kimliğe kavuşmasını sağlayacağına inandığımız daimi bir mekan temini için çalışmalarımızı sürdürmüş ve 2009 yılı ortalarında Derneğimizin merkez ofisini oluşturacak gayrimenkul üyelerimizin gönülden verdikleri destek ile satın alınmıştır. Temmuz ayından itibaren Derneğimizin yeri yerinde profesyonel kadromuzu da genişleterek üyelerimize daha kapsamlı çalışmalarla hizmet vermek istiyoruz.

2008 yılında alınan bir kararla Hannover Messe Ankiros fuarcılık işbirliği ile Aluexpo 2009, Alüminyum Teknolojileri, Makine ve Ürünleri ihtisas Fuarı adıyla 15 -18 Ekim 2009 tarihlerinde istanbul Fuar Merkezinde gerçekleştirdik. Toplamda 201 firmanın katıldığı ve 10.000 kişinin ziyaret ettiği önemli bir etkinliği gerçekleştirdik.. Üçüncüsünü 2007 yılı kasım ayında gerçekleştirdiğimiz, sektörümüz ve akademik çevrelerce yoğun ilgi ve talep görmesi sebebiyle de 4. Alüminyum Sempozyumu nu yine TMMOB Metalurji Mühendisleri Odası işbirliği ile bu fuarla eş zamanlı olarak organize ettik.

Yurt dışında yapılan fuarlara, kongrelere ve iş gezilerine Türk alüminyum sektörümüz adına toplu katılım talepleri de yönetim kurulumuz tarafından değerlendirmeye alınmaktadır. Bu kapsamda TALSAD, ilk defa 2006 yılı 20-22 Eylül tarihlerinde Almanyanın Essen kentinde düzenlenen  Alüminyum 2006 Alüminyum Teknolojileri Fuar ve Kongresine katılarak hem üyelerine fuar süresince destek vermiş hem de Türk Alüminyum Sektörünün tanıtımına katkıda bulunmuştur. Bu yıl düzenlenen Alüminyum 2010 fuarında da üçüncü kez yerini alacaktır.

TALSADın yeni çalışma dönemlerinde, sosyal etkinlikler açısından daha da etkin hale gelebilmesi için gerek çalışma komisyonları olarak gerekse tüm üyelerimizin ve alüminyum sektörüyle ilgili kişilerinde katılabileceği, sorunlarını ve bilgilerini paylaşabileceği, birbirleriyle iletişimlerini kuvvetlendirebilecekleri toplantıların daha sık gerçekleştirmesini de planlamaktayız. Son olarak önümüzdeki dönemlerde de üyelerimizden gelen talepler ve çalışma komisyonlarımızın tespit edeceği kriterler doğrultusunda alüminyum sektöründe çeşitli başarılara imza atmış kurumlara ve kişilere ödül, sertifika ve plaket verme çalışmalarımıza da devam edilecektir.

Ülkemizde Alüminyum Kullanımı Çok Düşük

SUBCONTURKEY: Türkiyede alüminyum kullanımı ile Avrupayı kıyaslar mısınız?

Ali Kibar: Avrupada alüminyum tüketimi en fazla ulaşım alanında yapılmaktadır. Arkasından ambalaj, inşaat, makine, elektrik ve öteki alanlar gelmektedir. Avrupa ülkelerinden bazılarına bakacak olursak kişi başı tüketim değerleri italyada 28 kg, Fransada 23 kg ve Yunanistanda 15 kg düzeyindedir.
 
İnşaat sektörü ise yılda ortalama Avrupada 1,2 milyon ton, ABDde 1,05 milyon ton, Japonyada 915 bin ton alüminyum kullanmaktadır.

Ülkemizde ise alüminyum kullanımı kişi başına yılda 7.8 kg. arasında olup, bu miktar gelişmiş ülkelerin ortalamasına göre 6-7 kez daha düşüktür ve gelişmiş ülkelerdeki yıllık ortalama 30 kg seviyesindeki tüketimin çok altındadır. Ancak kişi başına yılda 30 kg gibi seviyelere çıkılacağı göz önünde bulundurulduğunda sektörün önünde büyük bir gelişme alanı olduğu görülmektedir. Mevcut üretim tesislerimiz, dünya ölçülerine göre orta ve küçük ölçekli olmakla beraber, ekonomimizin gelişmesine paralel olarak sektörde de gelişme görülmektedir. Mevcut sorunların aşılması halinde, hızlı büyüme sağlayacak sektörlerimiz arasında yer almaktadır.

SUBCONTURKEY: 2010 yılında yaptığınız/yapacağınız projeler ve etkinlikler olacak mı?

Ali Kibar: 2010 yılı içinde derneğimizin yeni merkezinde yeniden yapılanarak idari kadromuzu da genişleterek kurumsal kimliğimizi daha da güçlendirecek çalışmalara yönelmeyi planlıyoruz. Kendi içimizde oluşturulacak ayrı ayrı çalışma grupları ile sektörümüzle ilgili mevcut sorunlara daha hızlı ve olumlu çözümler bularak gerek sektörümüze gerekse sektör mensubu üye firmalarımıza daha da iyi hizmet verebilmeyi amaçlıyoruz.

SUBCONTURKEY: Yaşanan ekonomik kriz alüminyum sektörünü nasıl etkiledi?

Ali Kibar: Tüm dünyayı derinden sarsan ekonomik kriz tabi ki hem iç hem de dış piyasalardaki talep daralmasına bağlı olarak bizi de etkiledi ve 2008 yılının ortalarından itibaren üretim hızında önemli bir gerileme kaydetmeye başladı.

Eylül 2008den itibaren başlayan üretim düşüşü Aralık 2008de %20lerin üzerine çıkmıştır. 2007 yılında 2006 yılına nazaran %14 civarında olan üretim artışı 2008 yılında 2007 yılına göre neredeyse yarıya inmiştir.

2009 Ocak ayından itibaren devam eden dış ve iç pazar daralması nedeniyle üretim düşüşü %30lar seviyesine yükselmiş bu durum sektörde birçok üretim tesisinin kapasitesini düşürmesine, bazı tesislerin vardiya sayısını azaltmasına ve bir kısmının da üretimini durdurmasına sebebiyet vermiştir.
 
Üretim bazında alt sektörlere bakacak olursak sektörümüzün lokomotif alt sektörleri ekstrüzyon ürünleri üretiminde ortalama %20 ila 22lik daralma ve yassı alüminyum ürünleri üretiminde ise yaklaşık  %17 daralma yaşandığını söyleyebiliriz.

2009 yılı ilk altı ay içinde krizin etkilerinin artarak devam ettiği ve hali hazırda da ikinci altı aydan sonra piyasalar yavaş yavaş açılmaya yönelse de henüz bu etkilerin bitmediği görüşündeyiz.

Ancak Avrupa da ve Amerikadaki gelişmelere bağlı olarak 2010 yılından itibaren bugün gelinen eksi değerlerin yavaş yavaş yükselerek, 2010 yılı ikinci yarısından itibaren artı değerlerin üstüne çıkacağına inanıyoruz.

SUBCONTURKEY: Sektörünüzde yaşadığınız sorunlar nelerdir? Bu sorunlara TALSAD olarak ne tür öneriler getiriyorsunuz?

Ali Kibar: Tüm dünyayı etkisi altına alan Global kriz elbetteki ülkemizi, ülkemiz reel sektörünü dolayısıyla Alüminyum Sanayi Sektörümüzü de etkisi altına almıştır. Her sanayi sektöründe olduğu gibi Alüminyum Sanayi Sektörümüzde de, krizin etkisiyle özellikle maliyetlerin artması, banka faizlerinin yükselmesi gibi sebeplerle daralmalar yaşamış, yatırımlar durmasa bile azalmış ve istihdamda küçülmeler yaşanmıştır

Özellikle ülkemizde son dönemde doğalgaz ve buna bağlı elektrik enerjisine yapılan zamlar sanayicimizin üretim maliyetlerini bir hayli arttırmıştır. Bu da dökümhanesi olan firmalarımızın üretimlerini azaltmalarına sebebiyet vermiştir. Zaten büyük ölçüde ithal hammadde kullanan sektörümüz tamamıyla yurt dışına bağımlı hale gelecektir. Bu da döviz kaybımıza da neden olacaktır.

Artan maliyetler sebebiyle üreticilerimiz bu durumu satışlarına yansıttıkları takdirde de Avrupa ve diğer pazarlarda rekabet edebilirliklerini kaybedecekler ya da haksız rekabetle karşı karşıya kalacaklardır. Kısacası her yıl artış gösteren ihracatımız da olumsuz yönde etkilenecektir.

SUBCONTURKEY: Üyelerinize ve sektörünüze vermek istediğiniz mesajlar var mı?

Ali Kibar: Sektör büyüklerimiz birlikten kuvvet doğacağına inanarak Derneğimizi kurmuşlardır. Bizler de birlikten yanayız ve her alanda her ortamda bunun büyük faydalar sağladığını da biliyoruz. Dolayısıyla hazır elimizde böyle bir yapılanma varken sektörümüzdeki tüm üreticilerimizi Alüminyum Sektörümüzün tek ve güçlü sesi olan Derneğimizin çatısı altında, alüminyum sektörümüzü daha ileri seviyelere taşımak üzere birlik olmaya davet ediyorum. Özellikle sektörümüzde yeni yetişen üretici gençlerimizi de aktif olarak aramızda görmek bizleri daha da güçlendirecektir.