Sevgili Okurlar, bu sayıda sizlere ERPnin İşletmeler Açısından Bulundurduğu Riskler kavramını açıklamaya devam edeceğim.
ERPnin dünyada başarı oranı % 40tır. Türkiyedeki durumun daha kötü olduğunu tahmin etmek zor değil.
Bu riskleri bilerek hazırlık yapmak ve olasılığı düşürmek gerekir.
ERPnin İşletmeler Açısından Bulundurduğu Riskler
Bütünleşmiş yapısı tüm fonksiyonlar arasındaki etkin entegrasyon ve tedarikçiden son kullanıcıya ve müşteriye kadar uzanan koordinasyon yapısıyla isletmelere bir çok fayda sağlayarak verimliliğini arttıran ERP sistemleri gerek uygulama öncesindeki bir takim kararlar ve işlemlerle, gerek uygulama esnasında ve sonrasındaki süreçlerde bir takım risklere sahiptir. Araştırmalar göstermiştir ki ERP uygulama başarısızlıklarının altında yatan temel sebep risk faktörlerine gerekli önem verilmemesinden kaynaklanmaktadır (Keil ve diğ., 1998). İşletmelerin ERP uygulamalarının her aşamasında önem vermesi gereken risk faktörleri şunlardır: (Gök, 2005)
Yazılıma uyum sağlamak için iş proseslerin yeniden düzenlemekteki başarısızlıklar: Tecrübelerine dayanarak bütün proje yöneticileri proje uyarlamalarını (customization) engellemeye çalışmışlardır. Birçok şirket, paketle savaşa girişmiş ve paketi kendi iş süreçleri gereklerini karşılayacak bir hale getirmeye çalışmıştır. Hatta bu durum maliyet aşımlarına ve bazı yerlerde de proje başarısızlıklarına neden olmuştur. İş süreçlerinin yazılıma göre yeniden yapılandırılması başarıyı beraberinde getirmiştir. Tam tersine ERP modüllerini iş süreçlerine göre uyumlaştırma önemli ölçüde maliyet artışına ve zaman kaybına neden olur.
Üst yönetim desteğinin yokluğu: Kuşkusuz ki üst yönetim desteği çok önemlidir. Üst yönetimin desteğini almak proje hedeflerini gerçekleştirmek ve bu hedefleri stratejik iş hedefleri ile birleştirerek düzene sokmak için üst yönetimin desteği son derece gereklidir.
Yetersiz eğitim ve yetenek kazandırma: Şirketlerin bilgi teknolojileri işgücü için eğitime ve yetenek kazandırmaya yaptıkları yatırım her zaman için beklediklerinden daha yüksek maliyetlere neden olmaktadır.
Son kullanıcıların eğitimindeki yetersizlikler: Birçok şirket, sistem kullanımı konusunda son kullanıcıları eğitmenin çok önemli olduğunun farkındadır. Böylece, son kullanıcıları yeni teknolojiler ve uygulamalar konusunda eğiterek üründen daha fazla performans alınmasını sağlanır.
Entegrasyon eksikliği: Proje başarısızlıkları ile ilgili faktörlerin en başında entegrasyon eksikliği gelmektedir. ERP projelerinde parçalarla başlayıp sonra yazılım bileşenleri entegre edilemez. Kurumsal bazda neye ihtiyaç olduğunu belirlenip sonra bunu daha küçük iş ünitelerine uygulamanın önemi çok açıktır. Bu bakış açısına Federal Yaklaşım adı verilmiştir.
Liderin eksikliği: Bir projenin lideri projen basansı için çok önemlidir. Çünkü projeyi organizasyonda pazarlama görevi proje takım liderinin sorumluluğundadır.
İş analistlerinin eksikliği: ERP projeleri için en önemli iş gücü gerekliliklerinden biride hem iş hem teknoloji bilgisine sahip analistlerdir.
İç ve dış personel uyumundaki başarısızlık: Danışmanlardan ve işletme personelinden oluşan proje ekibi arasındaki iletişim problemi ve uyum sorunu projenin geleceğini oldukça önemli derecede etkileyebilmektedir. ERP paketi almak küçük işletmelerin karşılayamayacağı meblağlara mal olabilir. Bu kadar yüksek maliyete değip değmeyeceği de tartışma konusudur. ERP danışmanlık firmalarından alınan diğer hizmetler de maliyeti artırır. Bunun yanında, ERP kurulumu uzun bir zaman ve emek gerektirir. Bu zaman içinde, sistem değişiminden dolayı organizasyonun normal işleyişi de sekteye uğrar ve kurulum sürecinde bu tip sorunlara katlanmak gerekir (Gupta, 2000). Ayrıca, ERP sistemi içerisindeki verilerin gizliliği de tartışma konusu olabilir. ERP ile kimlerin verilere ulaşabileceği ve değiştirebileceği üstünde durulması gereken bir konudur. Son olarak, önceden çalışanlar tarafından rutin olarak yapılan işler, ERP sisteminin kurulmasıyla otomatikleşir ve çalışanlar da sistemi bilmedikleri için problem yaşayabilirler. Bu yüzden, elemanların ERP sistemiyle ilgili kapsamlı bir eğitim almaları gerekir. (Ağayev, 2007)
ERP TESTİ:
Eğer işletmenizde Excel Kullanımı Sıfıra yakınsa size uygun, aktif işleyen bir ERP var demektir. Excel kullanımı ne kadar fazlaysa Kendinizi Kandırmayın: ERP sistemi o kadar işlemiyor demektir.
Gelecek sayımızda konuya devam edeceğiz.
www.ufukcebeci.com adlı web sayfamda işinize yarayacak bilgiler ve downloadlar bulacaksınız. cebeciu@itu.edu.tr e-postama mail atarak merak ettiğiniz her konuyu sorabilirsiniz.
Hoşçakalın.