2011-in son ayına girdik. Artık 2012-ye bir var. Geçen yılın kısa bir değerlendirmesini yapmak için yıl içinde SUBCONTURKEY-e yazdığım makalelere tekrar baktım. Üç sayı Yerli Araç, üç sayı Ar-Ge, iki sayı otomotivde Trendler, iki sayı Kriz üzerine yazmışım ve bir sayıyı da tatil nedeni ile es geçmişim.
Tahminen 2012 yılında da benzer hatta aynı konular üzerine yazmak/değerlendirme yapmak gerekecek. Çünkü, tüm konular Türkiye açısından aktüalitesini koruyor. Aslında sadece Türkiye açısından değil, Avrupa-da da durum konu açısından pek farklı değil. Belki önümüzdeki dönem kriz ve etkileri üzerine Avrupa-da ve de Türkiye-de daha fazla eğilmek/değinmek zorunda kalacağız.
Kriz bizi etkiler mi?
Kriz, 2012-de Avrupa-da ve Avrupa ile herhangi bir ticari-ekonomik ilişki içerisinde olan tüm ülke ve coğrafyaları etkileyecek. Her ülke dış ticaret bilançosunda ya da aktif sektörleri bazında bunun etkilerini hissedecek. Bu görüş tüm iktisatçıların paylaştığı makro ekonomik öngörü açısından doğru. Yani Türkiye-de bundan nasibini alacak! Ama hangi sektörler, hangi büyüklükte etkilenecek?
Geçen sayılarda da değindiğim gibi, tüm negatif öngörülere rağmen, Türk yan sanayi firmalarının krizden pek derin etkilenmeyeceğini tahmin ediyorum. Tabii bu etkilenmeme -biz efsunluyuz, bize bir şey olmaz- türü bir yaklaşım değil. Etkiyi daha aza indirmek ve büyümek mümkün. Bu anlamda görev ve sorumluluğu daha fazla daha yoğun olan bir sürece gireceğiz. Ve bu da doğal olarak daha fazla aktivite ve çeşitlilik gerektirmektedir. Buna hazırlıklı olmalıyız.
Önümüzde bir aydan daha az bir süre var. Her firma mutlaka kendini önümüzdeki yıla/yıllara hazırlıyordur. Ama nasıl hazırlanıyor? Şirketin hedefleri, stratejileri nasıl belirlenecek?
Stratejik hazırlık
Muhtemelen her firma, belli bir büyüme hedefi ile yola çıkacak. Bu büyüme, hangi coğrafyalarda, hangi ürünlerle ve de hangi katma değer oranları ile gerçekleşecek. Değişik vesileler ile sürekli dile getirdiğim bir husus var; o da şirketlerimizin stratejik hedef belirlemekteki zorluklarıdır. Çok zorlu, küresel etkilere en açık bir sektörde faaliyet gösteriyoruz ama bazen -günlük- hesaplar yapıyoruz. Daha genel ve bir o kadar da daha somut düşünmek, stratejiler, politikalara geliştirmek zorundayız. Bu nedenle, ilk olarak yapılması gereken; firma bazlı, otomotivdeki genel ticari ve teknolojik trendler doğrultusunda, otomotiv piramidin de pozisyon almaktır. Firmalarımız bu piramit de, kendi yerini, yurdunu, yönelimlerini iyi ve doğru bir şekilde tespit etmelidir. Bu pozisyonlanma, firma stratejisi gereği sadece bir yıl için değil, en azından 2015 yılına kadar olan süreci kapsamalıdır. Çünkü, sektörün belirleyici ana ve dev yan sanayileri kendilerini önümüzdeki beş yıllık sürece göre konumlandırmaktadırlar.
Firmalarımıza bu stratejik pozisyonlanmayı yaptıktan sonra yine acil olarak yapmalarını tavsiye edeceğim iki konu/alan var. Bunlardan birincisi, küreselleşme politikalarını netleştirmektir. Belli bir ölçeğe ulaşmış firmaların büyüme stratejisi küresel olmak zorundadır. Aslında küresellik günümüzde sadece ölçek ile alakalı değildir. Artık her bir faaliyet artık küresel ölçekte düşünülmek ve buna hareket etmeyi zorunlu kılmaktadır. Türkiye ekonomisi bilhassa da otomotiv sektörü en fazla küreselleşmiş sektörümüzdür. Bunun gereklerini firma bazında yapmamız gerekiyor. Bunun için gerekli bir araç olan benchmarking analiz eksikliğinden bahsetmek gerekiyor. Maalesef ülkemizde sektörler bazında -hatta bu da yeterli değil, alt ürün gruplarını içeren- bir benchmarking analizi yok! Şirketlerimiz stratejik pozisyonlanma, küresel rekabet şartlarına uyum ve küreselleşme politikaları alanında bu analizlere ihtiyaç duymaktadırlar. Sektör dernek ve/veya kamu kuruluşları bu yönde hizmet sunmalı ve bu açık biran evvel giderilmelidir.
İkinci netlik gereken konu/alan ise, Ar-Ge strateji ve politikalarıdır. Bu konuda geçtiğimiz yıl hararetli bir çalışma içine girildiğini ve pratik bazı adımların atıldığını teyit etmeyelim. Bu dinamik süreç, hem Türkiye otomotiv sektörü tümü açısından hem de firma bazlı daha kalifiye hale getirilmelidir. Otomotiv sektöründe dışarıya en fazla bağımlı olduğumuz bir alan olması itibari küresel rekabet şansımızın en zora girdiği bir konudur bu. Şirketlerimizdeki inovasyon, Ar-Ge çalışmalarını -resmi mevzuata- uygun halde düzenlemek pratikte mevcut en büyük handikabımızdır. Bir taraftan -resmi mevzuatın- dinamik ve ihtiyaçlara uygun, fleksibel düzenlenmesi yönünde çalışmalıyız ama diğer taraftan da şirketlerimizde inovasyon ve Ar-Ge çalışmalarına uygun strüktürel yapıyı oluşturmalıyız. Önümüzde Almanya ve Japonya gibi ülke bazında benchmarking olacak örneklemeler durmaktadır. Bunlardan azami derecede faydalanmalıyız. Geçici bir süre için de olsa firmalarımızın yurtdışında Ar-Ge ofis kurmaları teşvik edilmelidir. Bu küçük yatırımlar hiç kuşkunuz olmasın ülkemize/firmalarımıza büyük kazançlar olarak geri dönecektir.
Türkiye otomotiv yan sanayisinin gelecek dönem başarısı, küreselleşme ve Ar-Ge faaliyetlerindeki başarısı ile doğru orantılı olacaktır.
Yeni yılınız, yeni başarılarınız şimdiden kutlu olsun!
Ä°lgili
Haberler
.gif)
