MAN Türkiye A.Ş. Satınalma Üretim Malzemeleri Takım Yöneticisi Kazım Yuva, MAN Türkiyenin tarihçesi ve gelişimi ile ilgili bilgiler verdi, ayrıca  satın alma süreçleriyle ilgili rakamlara da değindi.

SUBCONTURKEY: GLOBAL MAN ve TÜRKİYE MANın tarihçeleri hakkında bilgi verir misiniz? Fabrikanızda neler üretiyorsunuz, kapasiteniz ve şu andaki üretim adetleriniz hakkında bilgi verir misiniz?

TÜRKİYEde MAN

Kazım Yuva: Bundan tam 250 yıl önce, 1758 yılında Almanyanın Obernhausen şehrinde kurulan demir fabrikasıyla ilk üretimine başlayan MAN Grubu, bugün endüstriyel hizmetlerden makine imalatına, dizel motor üretiminden ticari araçlara kadar birçok sektörde faaliyet gösteren dünyanın en büyük şirketlerinden biri durumunda bulunuyor. Dünyadaki çoğu ülkenin tarihinden bile eski ve köklü bir kuruluş olan MAN, bugün 14.4 milyar avro cirosuyla Avrupanın en büyük yatırım malları üreten şirketlerinden biri.

Grubun amiral gemisi MAN Ticari Araçlar

Böylesine büyük ve karlı bir grubun amiral gemisi ise, hiç kuşku yok ki, otobüs ve kamyon başta olmak üzere ticari araç üretimi yapan MAN Ticari Araçlar (MAN Nutzfahrzeuge AG)… MAN Ticari Araçlar, MAN Grubu içerisinde 2008 yılında elde ettiği 10.6 milyar avro ciro ile  holdingin en büyük şirketi olma unvanını elinde bulunduruyor. Almanyanın yanı sıra Türkiye, Polonya, Meksika ve Hindistanda üretim tesisleri bulunan MAN Ticari Araçlar, 2010 yılı için konan 100 bin adetlik satış hedefini şimdiden aştı.

MANın en önemli üslerinden biri Türkiye

MAN Ticari Araçların en önemli üretim üslerinden biri de Türkiyede. 1966 yılından bu yana faaliyette olan MAN Türkiye, ürettiği otobüsleri bugün 41 ülkeye ihraç ediyor. MAN markalı seyahat otobüslerinin üretim merkezi konumunda olan MAN Türkiye, 2009 yılında 220.499 milyon avro ciro elde etti.

MAN Kamyon ve Otobüs Ticaret A.Ş.

MAN marka otobüs ve kamyonların yurtiçi satış ve satış sonrası hizmetleri, MAN Kamyon ve Otobüs Ticaret A.Ş. tarafından yürütülüyor. Şirket, Türkiye genelinde 9 bayii, merkez ve İstanbul satış ofisleriyle, satış ve pazarlama aktivitelerinde başarı grafiğini her geçen gün yükseltiyor. MAN Kamyon ve Otobüs Ticaret A.Ş., gelişen pazar payı, artan rekabet koşulları ve müşteri beklentilerine uygun olarak, 33 servis ve plazasıyla müşterilerine satış sonrasında da en iyi hizmeti verebilmek için çalışıyor.

MAN Finansal Hizmetler A.Ş.

MAN Grubunun Türkiyedeki bir diğer şirketi ise MAN Finansal Hizmetler A.Ş. 2005 sonunda,  MAN ve NEOPLAN marka araçların finansmanının sağlanması amacıyla kurulan MAN Finansal Hizmetler, hızlı ve akılcı kredilendirme sisteminin öncüsü olma yolunda hızla ilerliyor. MAN AGnin Almanya, İngiltere, İspanya, İtalya, Fransa ve Avusturyadan sonra kurduğu 7nci finans şirketi olan MAN Finansal Hizmetler A.Ş.nin toplam kredi portföyü 893 milyon euroya ulaştı.

MAN Türkiye A.Ş.

MAN  Türkiye A.Ş., 1966 yılında 1/3 sermayesi MAN Nutzfahrzeuge AGye ait olarak MAN Kamyon ve Otobüs Sanayi A.Ş.(MANAŞ) adıyla  İstanbulda kuruldu ve aynı yıl fabrika tesisleri hizmete girdi. 1985 yılında Ankarada kamyon ve motor fabrikaları açılışı gerçekleştirildi. MANAŞ yönetimi, 1995 yılında MAN Nutzfahrzeuge AG tarafından devralındı ve aynı yıl Ankarada kamyon, şehir içi ve seyahat otobüsleri üretim tesisleri birleştirildi. Haziran 1995 yılında Ankarada belediye otobüsü üretimine başlayan MANAŞ, Nisan 1996da S2000 model seyahat otobüslerinin üretimini gerçekleştirdi. 1996 yılında motor fabrikası satın alındı. 1997 yılında üretim kapasitesi günlük olarak 4 otobüse çıkarıldı ve MAN Nutzfahrzeuge AGnin hisseleri %81e yükseldi. 2001 yılında 8,5 Projesi ile otobüs üretim kapasitesi iki katına çıkarıldı. 2002 yılında MAN Nutzfahrzeuge AGnin MANAŞ sermaye yapısı içerisindeki hisse oranı %99,9a ulaştı ve şirket ismi MAN Türkiye A.Ş. olarak değiştirildi.

1966 yılında kurulan ve 40 yılı aşkın süredir Türk taşımacılık sektörüne hizmet veren MAN Türkiyenin dahil olduğu MAN Grubu, 2008 yılında elde ettiği 14,9 milyar avro ciro ile Avrupanın en büyük yatırım malları üreten şirketlerinden biri. 55.000 çalışanı ile ticari araç, dizel motorlar, turbo makineleri ve endüstriyel hizmet alanında faaliyet gösteren MAN Grubu, bundan tam 251 yıl önce, 1758 yılında Almanyanın Obernhausen şehrinde kuruldu. Köklü bir geçmişe sahip grubun en büyük şirketi ve Avrupanın önde gelen ticari araç üreticilerinden  biri olan MAN Ticari Araçlar (MAN Nutzfahrzeuge) 2008 yılında 100.000in üzerinde otobüs ve kamyon satışı gerçekleştirerek 10.6 milyar euro ciro elde etti.

Son yıllarda toplam cirosunu ve cirodaki ihracat payını devamlı artıran MAN Türkiye, 41 ülkeye ihracat yapıyor. Belediye ve servis otobüsleri,  MAN ve NEOPLAN marka seyahat otobüsleri, Ankara tesislerinde üretiliyor ve buradan tüm dünya ülkelerine ihraç ediliyor. Tüm bu araçların üretimi sadece MAN Türkiyenin Ankara tesislerinde gerçekleştirilirken satış ve servisi MANın dünya çapındaki satış ağı ile yapılıyor.

2001 yılında gerçekleştirilen 8,5 Projesi ile 2002 yılında üretim kapasitesini ikiye katlayan MAN Türkiye, artan üretim kapasitesi ile bugün MAN Nutzfahrzeuge içerisinde yer alan standart seyahat ve belediye otobüsü dizayn, geliştirme  ve üretim merkezi haline geldi. Kapasite artırım projesi olan Evolution 2004 ile fabrika, yılda 2000 adet otobüs üretecek kapasiteye ulaştı.

41 ülkeye ihracat yapan MAN Türkiye 2009 yılında 220,499  milyon euro ciro elde ederek 1544 adet otobüs üretimi gerçekleştirdi.

MANın Türkiyedeki ilkleri
1912 Galata Köprüsü MAN tarafından inşa edildi
1966 Almanya dışındaki ilk üretim için İstanbulda fabrika kuruldu.
1967 İstanbulda ilk MAN kamyon banttan çıktı.
1981 MAN Türkiye ilk ihracatını gerçekleştirdi.
1986 Türkiyedeki ilk körüklü otobüs MAN tarafından üretildi.
1999 MAN, Türkiyedeki ilk üç akslı seyahat otobüsünü üretti.
2005 MAN, Türkiyede doğalgaz ile çalışan ilk otobüsü üretti.

Tarihçe

1966 yılı MAN Nutzfahrzeuge tarihinde bir ilke şahit oldu. MAN Nutzfahrzeuge, ilk kez Almanya dışında bir üretim gerçekleştirdi.  Yurt dışında üretim için, Türkiye pazarı çok uygundu, çünkü ülkede yolcu taşımacılığı ve yük taşımacılığı yüksek oranlarda karayolu ile gerçekleştiriliyordu. MAN kamyonları ve otobüsleri de 1950lerden beri Türkiye pazarında tanınıyor ve kullanılıyordu. MAN ile işbirliği içerisindeki Ercanlar Şirketi, ülkede MAN araçlarının satışını gerçekleştiriyordu. O dönemlerde MAN, Türkiyedeki ticari araçlar pazarının %20sini elinde bulunduruyordu.

1962 yılında ülke şartlarının değişmesi ve kamyon ithalatının yasaklanması gündeme gelinceye kadar işbirliği sorunsuz devam etti. Kamyon ithalatı yasağı sadece tamamıyla bitmiş araçları kapsıyordu. Bu nedenle MAN Nutzfahrzeuge ve Ercanlar Şirketi, kamyon parça ithalatını sürdürerek araçların Türkiyede montajının gerçekleştirilmesine karar verdiler.

Böylece MAN Türkiye A.Ş., 5 Mart 1966 tarihinde 1/3 sermayesi MAN Nutzfahrzeuge AGye ait olarak Tevfik Ercanın sahip olduğu Ercanlar Şirketi ortaklığıyla MAN Kamyon ve Otobüs Sanayi A.Ş. (MANAŞ) adıyla İstanbulda kuruldu ve aynı yıl fabrika tesisleri hizmete girdi. Fabrikanın 25 Mayıs 1967de üretime geçmesinden sadece birkaç gün sonra, 29 Mayıs 1967de Türkiyede üretilen ilk araç banttan çıktı: orta sınıf kamyon segmentinde yer alan ve1957den bu yana MAN tarafından üretilen 520 H. modeli, halk arasındaki tabiriyle burunlu kırmızı MAN.

Tedarikçilerimizde Kaliteli Ürün, Zamanında Sevkiyat, Düşük Maliyet, Kalite Sistemi Belgelenmiş, Uzun Periyotlu Çalışılabilme Olanaklarına Bakıyoruz

Kamyon üretiminin ardından 1968 yılında otobüs üretimine başlandı. 535 modeli seyahat aracı Türkiye şartlarına göre revize edilerek üretime geçildi. Ayrıca üst yapı montajı Türk firmaları tarafından gerçekleştirilen 420 FOC tipi şasiler de üretilmeye başlandı.

MANAŞ, İstanbulda sadece Almanyadan gelen komponentlerin montajını yapmıyor, aynı zamanda kendi tesislerinde parça da üretiyordu. O dönemlerde Türk hükümeti, ülkemizde üretilen komponentlerin çoğunlukta kullanılmasını destekliyordu. MANAŞ tesislerinde üretilen komponentler, orjinallerine sadık kalınarak üstün kalite ile imal ediliyor ve bu konuda da başarı sağlanıyordu. Üretilmeyen bazı parçalar ise Türk tedarikçilerinden temin ediliyordu. 1969 yılından sonra kamyon kabinlerinin ithalatının da yasaklanmasının ardından MANAŞ, kabinleri de üretme kararı aldı.
 
1980 yılına kadar üretimlerini ve satışlarını başarıyla sürdüren MANAŞ, 1980 yılında ihracata eğilme kararı aldı. Türkiyenin jeopolitik konumunun avantajı nedeniyle yakın bölgelere ve Orta Asyaya ihracat kolaylıkla gerçekleştirilebilirdi. 1981 yılının başında MANAŞ, Bağdatta düzenlenen fuarda, yeni 16.190 H modeli su tankerini, 16.190 HK modeli damperli kamyonunu tanıttı. Mısır ve Kuveyt yetkilileri, MANAŞ araçlarının Mısır, Irak ve Suriyede satışını gerçekleştirmek için 1981 yılının Şubat ayında MANAŞ yetkilileriyle bağlantıya geçtiler. 1981 yılının sonunda ise Lübnan ile bir bayi sözleşmesi imzalandı.

Türkiyede esen olumlu ve istikrarlı hava nedeniyle 1981 yılında bir motor fabrikasının kurulmasına yönelik proje çalışmaları başlatıldı ve 1/3  hisse oranı MANa ait MAN-Motor fabrikası kuruldu. Ancak fabrikanın yeri bu kez Ankara olarak belirlendi. Mart 1982de Genel Kurul toplandı ve Kasım ayında da MAN Motor çalışanları eğitim için Nürnbergdeki motor fabrikasını ziyaret ettiler.
 
İki yıllık çalışmanın ardından 27 Kasım 1984 tarihinde Ankarada dönemin Başbakanı Turgut Özal, Bakanlar, Milletvekilleri, Bavyera Ekonomi ve Ulaştırma Bakanı, Ercan Holding yetkilileri ve MAN Nutzfahrzeuge AG Yönetim Kurulunun katılımıyla MAN Motor Fabrikası açıldı.  Aynı yıl İstanbul MANAŞa 400 adet motor teslim edildi.

1985 yılında kamyon fabrikaları Ankarada işletmeye alındı ve İstanbul otobüs üretimi üzerine yoğunlaştı. Ancak yaşanan krizler nedeniyle Ağustos 1988de üretime ara verildi ve bankaların şirketi desteklemeleri gündeme geldi. 1990 yılında üretime tekrar başlandı. Ancak 1992 yılında yaşanmaya başlanan zorluklar nedeniyle, 1988 yılında gündeme getirilen ancak sonuçsuz kalan MAN Nutzfahrzeugenin yönetimi devralması tekrar gündeme geldi. Uzun görüşmelerin ardından MAN Nutzfahrzeuge, %30 oranında MANAŞ a ortak oldu ve 1995 yılında MANAŞın tüm idari ve endüstriyel yönetimini devraldı. Otobüs üretimi İstanbuldan Ankaraya nakledilerek tüm üretim tesisleri Ankarada birleştirildi. Yürütme Kurulu üyesi olarak Sayın Tunç Koman, Yürütme Kurulu Başkanı olarak da Sayın Fahrnberger atandı.
 
SL 232 belediye otobüsünün üretiminin ardından aynı yıl S2000 seyahat otobüsünün üretimine geçildi.

1996 yılında motor fabrikası satın alındı. 1997de üretim kapasitesi günlük olarak 4 otobüse çıkarıldı ve MAN Nutzfahrzeuge AGnin hisseleri %81e yükseldi. 2002 yılında 8,5 Projesi ile otobüs üretim kapasitesi iki katına çıkarıldı ve MAN Nutzfahrzeuge AGnin MANAŞ sermaye yapısı içerisindeki hisse oranı %99,9a ulaştı ve şirket ismi MAN Türkiye A.Ş. olarak değiştirildi.

2003 ylında Türk pazarına Fortuna ismi ile giren ve dünya pazarına ilk kez Ekim 2002 Hannover Fuarında Lions Coach (tek aks) ve Lions Top Coach (çift aks) ismiyle tanıtılan otobüsler, MAN Nutzfahrzeuge A.Gnin yeniden yapılanma ile başlayan tasarım çalışmalarında Türk mühendis ve tasarımcılarının katılımıyla gerçekleştirilen ilk seyahat otobüsü olarak MAN tarihine geçti ve İstanbulda bir törenle müşterilere ve otobüs yolcularına tanıtıldı.

Kapasite artırım projesi olan Evolution 2004 ile fabrika, yılda 2000 adet otobüs,  bir başka deyişle, her 100 dakikada bir otobüs üretecek kapasiteye ulaştı ve endüstriyel üretime geçildi. Düzenlenen açılış törenine Başbakan Recep  Erdoğanın yanı sıra Bakanlar, Milletvekilleri, MAN Nutzfahrzeuge Yönetim Kurulu üyeleri, müşteriler, yan sanayiciler ve kalabalık bir basın ordusu katıldı.

Evolution 2004 ile toplam üretim alanları %26 artırılarak 47.000m2ye çıkarıldı. Boyahane alanları, ambarlar genişletildi, kapalı üretim alanları büyütüldü ve üretimde kullanılan teçhizatlarda iyileştirmeye gidildi. MAN Türkiye, 80 Milyon Euroyu aşan yatırımlarla MAN Nutzfahrzeuge AGnin otobüs üretim üssü haline geldi.
 
Aynı yıl Fortuna seyahat otobüsünün üç akslı modeli Fortuna Mega basına tanıtıldı. Bu otobüsler kriterleri form, fonksiyon ve yenilik olan dünyanın en prestijli tasarım ödüllerinden Reddot Winner 2003 ödülünü alarak kalitelerini tescil ettiler. Ayrıca yeni nesil TGA inşaat serisi  de düzenlenen bir gecede çok sayıdaki davetliye tanıtıldı.

MAN Türkiye, 2000li yıllarda en yüksek Kurumlar Vergisi ödeyen ve başarılı ihracatlar gerçekleştiren  ASO üyeleri arasında ilk beşte yer aldı. İstanbul Sanayi Odasının (İSO) belirlediği Türkiyenin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu sıralamasında 51.sıraya kadar yükselen MAN Türkiye, halen ilk yüz sıralamasındaki yerini korumaktadır.

MAN Kamyon ve Otobüs Ticaret A.Ş.

Ticaret ve pazarlama aktivitelerinin sürdürülmesi amacı ile 12.11.2002 tarihinde 50.000.000.000.- TL sermaye ile kurulan MAN İç ve Dış Ticaret A.Ş., 14 Temmuz 2004 tarihinde MAN Kamyon ve Otobüs Ticaret A.Ş. adını aldı. 131 çalışanı ile MAN Ticari Araçların Türkiye pazarındaki satış ve satış sonrası hizmetlerini yürüten MAN Kamyon ve Otobüs Ticaret A.Ş.,  2008 yılında gerçekleştirdiği başarılı satışlar ile başarı grafiğini giderek yükseltiyor.

Yurt genelinde bulunan 9 bayi, merkez ve İstanbul satış ofisleri ile pazarlama ve satış aktivitelerini başarıyla sürdüren MAN Kamyon ve Otobüs Ticaret A.Ş., hem satış hem de satış sonrası hizmetler alanındaki yapılanmasını müşteri memnuniyeti doğrultusunda her geçen gün modernleştiriyor.  Eğitimli ve uzman satış ve bayii kadrosuyla müşterilerin her türlü ihtiyacına farklı çözüm olanakları getiren MAN Kamyon ve Otobüs Ticaret A.Ş.  MAN Türkiye A.Ş. tarafından üretilen MAN ve NEOPLAN markalı otobüslerinin satışının yanı sıra, MAN Ticari Araçlar tarafından üretilen NEOPLAN markalı üst sınıf seyahat otobüsleri ve 8 ton üzeri kamyon ile çekici ürünlerinin satışını gerçekleştiriyor.

MAN Kamyon ve Otobüs Ticaret A.Ş., yurt geneline yayılmış 31 adet servis ve plazaları ile müşterilerine satış sonrası en iyi hizmeti vermek için çalışıyor. Hızlı, akılcı ve kaliteli çözümlerle müşteri memnuniyetini artırmayı kendine ilke edinen MAN, servislerinde uyguladığı yeni konseptler, açılışlarını gerçekleştirdiği yeni plazalar ve getirdiği yeni uygulamalarla müşterilerine pek çok ayrıcalık sunuyor.

MAN Kamyon ve Otobüs Ticaret A.Ş., temel satış politikası gereği, gelişen pazar payı, artan rekabet koşulları ve müşteri beklentilerine uygun olarak Avrupa standartlarında satış ve servis hizmeti veriyor. MAN Kamyon ve Otobüs Ticaret A.Ş., Müşteri Hizmetleri Müdürlüğü aracılığı ile, yetkili servislerde çözülemeyen sorunların çözümünü MANın Ankaradaki tesisinde gerçekleştiriyor. Verilen hizmet kalitesinin iyileştirilebilmesi için yetkili servisler her yıl periyodik olarak denetleniyor, servis elemanları sürekli eğitiliyor ve ayrıca proje, inşaat, modernleştirme ve alet, cihaz vb. yardımı gibi her konuda MAN Kamyon ve Otobüs Ticaret A.Ş. tarafından destekleniyor.

Müşteri memnuniyetinin ölçülebilmesi için araçlarımız ve verilen servis hizmetlerimiz ile ilgili olarak müşteri memnuniyet analizleri yapılarak, buradan elde edilen verilere göre de müşteri beklenti ve şikayetleri dikkate alınıyor ve gerekli iyileştirme çalışmaları gerçekleştiriliyor.

Tipik bakım ve arıza parçaları, yeni araçlara ait yedek parçalar ve mevsimsel talepler dikkate alınarak yapılan dispozisyon çalışmaları, müşteri talepleri ve çeşitli kamu ihaleleri dikkate alınarak  yurtdışı, yurtiçi ve MAN Türkiye A.Ş. üretim tesisinden temin edilen yedek parçaların, MAN Kamyon ve Otobüs Ticaret A.Ş. aracılığı ile 24 saat içerisinde yurt içine sevk edilmesi sağlanırken MAN Almanya yedek parça merkezinin talepleri doğrultusunda Türkiyede üretilen araçların yedek parçaları temin edilerek Almanyaya sevkıyat gerçekleştiriliyor ve buradan da tüm Avrupa ülkelerinin yedek parça ihtiyaçları karşılanıyor.

SUBCONTURKEY: Üretim sürecinde kaç  yan sanayiyle / tedarikçiyle çalışıyorsunuz? Bunların yerli ve yabancı olmak üzere  sayıları nedir?

Kazım Yuva: 816 tedarikçi (218 yerli, 598 yabancı) ile çalışılıyoruz. Satınalma cirosunun %43 yerli ürün geri kalanı ithal ürünler oluşturuyor. Yerli üründe genelde iskelet, polyester parça, koltuk, iç ve dış trim parçaları v.b. tercih ediyoruz.

Tedarikçilerimizde kaliteli ürün, zamanında sevkiyat, düşük maliyet, kalite sistemi belgelenmiş, uzun periyotlu çalışılabilme olanaklarına bakıyoruz

Kalite, sevkiyat performansı ve maliyet esaslı seçme, değerlendirme önceliklerimizi oluşturuyor.

Yerli tedarikçilerimizin kaliteyi ve üretim süreçlerini daha da iyileştirerek mevcut maliyetlerle rekabet edebilir ve Low Cost Country statüsünde tercih edilir olacağını düşünüyoruz. Tedarikçilerimizle tasarım geliştirmede birlikte çalıştığımız projeler oluyor, tedarikçi geliştirme birimimizde sürekli destek veriyor, denetliyor, değerlendiriyor, birlikte  MNPS workshoplar gerçekleştiriyoruz.

Tedarikçilerimizle sürekli iletişim halindeyiz.İlgili birimler birebir karşılıklı olarak ve ayrıca çok fonksiyonlu ekip ile görüşmeler yoluyla sürekli iletişimdeyiz. Birçoğu aynı zamanda sistem tedarikçimizdir.

Birlikte 5S, israfların önlenmesi, düzgün proses akışı, verimlilik v.b. amaçlarıyla MNPS (Man Production Systems)  çalıştaylar düzenliyoruz.