TOBB Türkiye İklimlendirme Meclisi Başkanı Zeki Poyraz: Ar-Ge ve Ür-Ge faaliyetlerini hızlandırmamız, ürün çeşitliliğini geliştirmemiz gerekmektedir. Geliştirdiğimiz ürünleri, dünyanın her yerinde pazarlayabilecek gücü kendimizde bulmalıyız. Bölgeler arası değil, kıtalar arası ticareti hedef almanın, büyüme için zaruri bir ihtiyaç olduğunu kabul etmemiz gerekiyor.

Özetle sürekli kendimizi geliştirmeliyiz. Bilgiye hızla ulaşma yollarını açmalıyız. Örgütlenmeliyiz. Çok çalışmalıyız.

Aralık 2009 Türkiye İklimlendirme Sektör Raporunun Önsözünde Dünya çapında nam salan firmalarla rekabet edebilecek teknolojik seviyeye ulaşan sektör, gelecekte dünya liderliğini ele geçirme yönünde büyük çaba sarf etmektedir. şeklinde konuşan TOBB Türkiye İklimlendirme Meclisi Başkanı Zeki Poyraz ile yaptığımız görüşmede, sektörün yapılanması, amaçları, hedefleri ve sorunları üzerine konuştuk.

SUBCONTURKEY: Öncelikle sizi tanıyabilir miyiz? Zeki Poyraz kimdir?

Zeki Poyraz: Otuz yıldır ticaret hayatının içinde farklı alanlarda faaliyet gösteren, bu ticari hayatın büyük bölümünü iklimlendirme sektörüne hizmet ederek geçirmiş bir iş adamı. AFS Boru San. A.Ş.nin Yönetim Kurulu Başkanlığı görevini yürütmekle birlikte Türkiye İklimlendirme Meclisi Başkanlığı, Akara Demir ve Demir Dışı İhracatçılar Birliği Başkanlığını ve diğer bazı sektörel kurumların kurucu üyeliğini sürdürmekteyim.

SUBCONTURKEY: Türkiye İklimlendirme Meclisinin kuruluşundan bahseder misiniz?

Zeki Poyraz: Önceleri sektörel yapılanmalar, TOBB çatısı altında faaliyet gösteren sektör kurulları tarafından yürütülmekteydi. Bu dönemde ülkemizde iklimlendirme sektörü de diğer sektörler gibi gelişme aşamasındaydı. Henüz dünyaya yeni yeni açılan, farklı müşteriler tanıyıp, değişik kategorilerde ticari ilişkiler geliştiren firmaların sayısı çok fazla değildi. Dolayısıyla sektörün temsiliyeti benim ve birkaç arkadaşımın bireysel çabalarımızla sürdürülmekteydi.

2005 yılına doÄŸru sektörümüz önemli geliÅŸmeler kaydetti. Dünya çapında ismini duyuran Türk firmaları, yabancı fuarlarda ilgi çeker duruma geldi. Ä°ÅŸte buradan hareketle ben, sektörümüzün ülkemizde daha sistematik ve daha özel bir yapılanmayla temsil edilmesi gerektiÄŸini düşündüm. Çabalarımız neticesinde,  Türkiye Odalar ve Borsalar BirliÄŸi konunun ehemmiyetini anladı. Böylelikle TOBB çatısı altında Türkiye Ä°klimlendirme Meclisi kurulmuÅŸ oldu.

SUBCONTURKEY: İklimlendirme Meclisi çatısı altında neyi amaçlıyorsunuz?

Zeki Poyraz: Türkiye İklimlendirme Meclisi, sektörde faaliyet gösteren firma, dernek, vakıf vb. kurum ve kuruluşların ihtiyaç, istek ve görüşleri dikkate alınarak kuruldu. Meclisin kurulmasındaki genel amaç, Türkiyenin iklimlendirme sektöründe ulaşmış olduğu teknolojik seviyenin belirlenmesi, rekabet gücünün gerçekçi olarak ortaya konulması ve sektörü daha ileriye götürecek ve rekabet gücünü artıracak hedeflerin belirlenmesidir. Özel de ise bu amaç, sektörde faaliyet gösteren firmaların sorunlarının daha hızlı ve doğrudan birinci elden çözümlenmesi, meclis üyelerinin tek ve güçlü bir çatı altında temsil edilmesi, konuların daha geniş kapsamda ele alınmasını sağlamaktır.

SUBCONTURKEY: Geçmiş dönemde ve özellikle 2009 yılı içerisinde gerçekleştirdiğiniz faaliyetler nelerdir? 2010 yılında gerçekleştirmeyi düşündüğünüz projeler hakkında bilgi verir misiniz?

Zeki Poyraz: İklimlendirme Meclisi, geçmiş yakın dönemde son derece ciddi çalışmalara imza attı. Bu çalışmalarda desteğini hiç eksik etmeyen üye arkadaşlarımızın da yardımıyla ISK Sodex İstanbul Fuarının desteklenmesi ve daha da iyi yerlere getirilmesi için çalışıldı. Geçmiş dönemde yapılan çalışmalardan bazılarını özetlersek: Sektörel eğitime verdiğimiz önem neticesinde YÖK ile olan görüşmelerimiz sonucunda, mesleki eğitimin sektörel ihtiyaçlara göre yeniden düzenlenmesi, Bahçeşehir Üniversitesinde 4 yıllık İklimlendirme teknolojileri bölümünün kurulma çalışmaları, Enerji Verimliliği Yönetmeliğinin hazırlanmasına verilen destekler, laboratuar ihtiyacımızın çözümü konusunda TSE ile birlikte yürüttüğümüz çalışmalar, ihracat alanında Dış Ticaret Müsteşarlığı kanalıyla giriştiğimiz faaliyetler örnek verilebilir.

Öte yandan Sağlık Bakanlığının talebiyle, hastanelerde klima tesisat sistemlerinden kaynaklanan sorunların çözümü konusunda faaliyetlerin hızlandırılması, İSKİD Komisyonunun hazırlamış olduğu Hastanelerde Hijyen Zenginleştirildi başlıklı rapordan hareketle mevcut şartların iyileştirilmesi amacıyla çalışmaların yürütülmesi gibi çalışmalar da yine yakın geçmişte yürütülen faaliyetlerden.

Yakın gelecekte odaklanmayı düşündüğümüz başlıklar ise daha rasyonel, tamamen ihtiyaca yönelik çalışmalar olacak. Örnek verecek olursak, Türkiyedeki sektörel gruplanmalara örnek niteliğinde ve bütün üyelerimiz tarafından imzalanan İş Etiği İlkeleri raporu yeni dönemde kamuoyuyla paylaşılacak. Türkiye İklimlendirme Meclisi yönetimi olarak sektördeki birlik ve beraberliğin gelişmesi ve devamı konusunda çalışmalarımızı sürdüreceğiz. Sektörümüzün birlik ve beraberliğinin gelişerek devam etmesi, yurtdışına açılarak ihracattan daha fazla pay alması konularında çalışmalarımıza devam edeceğiz. Haksız rekabetle alakalı konuların takipçisi olacağız. Sektörümüzün Ar-Geye daha fazla önem vermesi gerektiğini düşünüyoruz. Dolayısıyla sektörümüzün ihtiyacı olan laboratuar eksiğinin giderilmesi, ürün-kapasite ve performans testlerinin yapılabilmesi hususlarında başlattığımız çalışmalarımız devam edecek. Enerji verimliliğine daha fazla katkıda bulunmamız gerektiğini düşünüyoruz. Enerji verimliliği ile ilgili daha kapsamlı kararlar alınması için de girişimlerimize devam edeceğiz.

Etik ve İtibar Derneğinin Kurulumunu Tamamlayacağız

SUBCONTURKEY: Sektörde yaşanan sorunlar nelerdir? Çözüm önerileriniz neler olacaktır?

Zeki Poyraz: Öncelikle haksız rekabetin üzerine gideceÄŸiz. Ä°klimlendirme sektörü olarak kendi bünyemizde haksız rekabet konularını görüşüyoruz. Hakem usulüyle çözüme kavuÅŸturduÄŸumuz konular oluyor. Ancak bu yargısal bir konu ve yargıyı ilgilendiren durumlar da zaman zaman karşıma gelebiliyor. Haksız rekabetin temel kaynağı kopyacılık.  Zahmetsiz rahmet olmaz. Emek harcamadan, üretmeden düşünmeden bir yere varılamaz. Bu yüzden haksız rekabetin üzerine gideceÄŸiz. Yeri gelmiÅŸken bahsetmek gerekir, önümüzdeki dönemde Etik ve Ä°tibar DerneÄŸinin kurulumunu tamamlayacağız.

Bunun yanında ihracatla ilgili mevzuatın iyileÅŸtirilmesi gerekiyor. ÃœrettiÄŸimiz ürünlerin daha sorunsuz ve etkili bir ÅŸekilde bütün dünyaya gönderilmesi hayati bir durum.  Ayrıca sektörde kalifiye eleman sıkıntısı da gelecekte büyüyerek devam edecek gibi görünüyor. Biz buradan hareketle bazı giriÅŸimlerde bulunduk ancak ÅŸimdilik bu kadarı yeterli deÄŸil. Sektörel eÄŸitime önem vermeliyiz. Laboratuarlarımızı geliÅŸtirmeliyiz.

Rekabet konusu da sorun diye adlandırabileceğimiz konulardan. Rekabet edebilme gücümüz de hala bir sorun niteliğinde karşımızda duruyor. Ben dünya ile rekabet etme gücümüzün var olduğuna inanıyorum. Ar-Gemizi iyi belirlememiz gerekiyor. Kalitede belirli seviyeye çıkmamız, üretimde belirli kapasiteye ulaşmamız lazım. Eğer firmalarımız üretim kapasitelerini belirli seviyeye çıkarır, kalitelerini belirli seviyeye getirirlerse dünyanın her yerine ürün satma şansımız olur.

SUBCONTURKEY: SODEX Fuarının sektörünüze etkisini nasıl değerlendiriyorsunuz? Sektöre vermek istediğiniz mesajlar nelerdir?

Zeki Poyraz: ISK Sodex Fuarı, net 52 bin metrekarelik stant alanı ve 665i yerli 185i yabancı olmak üzere 850 katılımcı firmayla Avrupanın üçüncü büyük fuarı olma özelliğine sahip. Dünyanın her yerinden sektörle alakalı firmaların dikkatini çekmeyi başarıyor. Biz Sodexi Türkiye İklimlendirme sektörünün dünyaya karşı vitrini olarak görüyoruz. Bizim dünyada lider olmamız da Sodexin vitrinliği sayesinde olacak.

Sektörümüzle ilgili olarak daha önce de söylediğim gibi Ar-Ge çalışmalarına daha fazla önem vermeli, kendimize ait ürünler geliştirmeliyiz. Bir diğeri, ihracat ayağına daha fazla önem vermeliyiz. Yurt dışına açıldığınızda sürekli yönleniyorsunuz. Bir üretici olarak önemli olan, bulunduğunuz şehri, bölgeyi, ülkeyi ya da kıtayı değil, dünyayı hedef almanızdır. Ülkelerde değişik voltajlar, frekanslar, farklı güvenlik seviyeleri mevcut. Ulaşabildiğiniz ülke kadar yenilik yapma fırsatına sahip oluyorsunuz ve o pazara hâkim oluyorsunuz. O pazara hitap edebiliyor ve pazarda kabul görüyorsunuz. Bunu dünya için yaptığınızda Türkiye de doğal olarak dünyanın bir parçası içine girmiş oluyor.

Hesaplarımızı iyi yapacağız. Sınırlarımızı doğru çizeceğiz. Rasyonel düşüneceğiz. Özellikle kriz dönemlerinde ürün gelişimine önem verip, krizleri fırsata dönüştürmeyi bileceğiz. Gelirimizi giderimizi iyi dengeleyeceğiz. Gece gündüz çalışacağız. Kendimize has değerler üretip, dünya ile paylaşacağız.